İngiltere'de okul yemeklerinde kızarmış yiyecek yasağı geliyor

İngiltere'de okul yemeklerinde köklü değişiklikler yapılacak. Hükümetin açıklamasına göre, 2027'den itibaren derin yağda kızarmış yiyecekler menüden çıkarılacak, taze meyve ve sebzeye daha fazla yer verilecek, lif ve tam tahıl oranı artırılacak. Yeni standartlar kapsamında öğrencilerin beslenme düzeni okul bazında izlenecek.

Eğitim Bakanlığı tarafından açıklanan yeni çerçeveye göre, ortaokullarda kek gibi tatlılar haftada ikiye, ilkokullarda ise haftada bire düşürülecek. Tatlıların yanında mutlaka bir porsiyon meyve servis edilecek. Sosis, jambon ve tavuk nugget gibi işlenmiş et ürünleri haftada bir kez verilebilecek ve yanında sebze ya da meyve bulunacak.

Okullar ayrıca gıda politikalarını ve menülerini internet sitesinde yayımlamak zorunda olacak. Denetim düzenlemelerinin Gıda Standartları Ajansı (Food Standards Agency) ile birlikte geliştirileceği belirtildi. Değişikliklerin mevcut okul bütçelerinden finanse edileceği ifade edildi.

Kahvaltı kulüplerinde ilk kez kurallar

Yeni düzenlemenin en büyük değişikliklerinden biri kahvaltı kulüplerini kapsıyor. Şimdiye kadar bu kulüplerde hangi yiyeceklerin sunulacağına dair bir rehber bulunmuyordu. Ancak gelecek eylülden itibaren hamur işleri ve yağda kızarmış yumurta menüden çıkarılacak, tahıllı ürünlerde şeker üst sınırı uygulanacak. Coco Pops gibi şekerli gevrekler artık sunulamayacak, çikolatalı sürme ürünler de yasak kapsamında olacak.

Okul Yöneticileri ve Kolej Liderleri Derneği (ASCL), değişiklikleri olumlu karşıladığını ancak yeni kuralların okul müdürlerine "vurulacak bir sopa" haline gelmemesi gerektiğini açıkladı. Dernek Genel Sekreteri Pepe Di'Iasio, velilerin okulların sağlıklı beslenme sunduğunu bilmesinin güven verici olduğunu söyledi. Di'Iasio, okulların mutfak tesislerine ve aşçıların mesleki gelişimine daha fazla yatırım yapılması gerektiğini de ekledi.

Yeni kurallar çerçevesinde kızarmış patatesler fırında pişirilecek, haftada bir kez makarna yemeklerinin yüzde 50'si tam buğdaydan yapılacak. Lif oranı yüksek ekmek de zorunlu hale gelecek. Tüm yemeklerin yanında en az bir porsiyon meyve veya sebze bulunması gerekecek.

Şubat ayından bu yana 1.250 okul öğrencilerine ücretsiz kahvaltı kulübü hizmeti veriyor. Birmingham'daki Oasis Blakenhale okulunun müdürü Farzana Ahmed, değişiklikleri memnuniyetle karşıladıklarını söyledi. Ahmed, daha fazla çocuğun sıcak ve besleyici yemek yiyebilmesinin hem öğrenciler hem de aileler için olumlu olduğunu, ailelerin maddi yükünü hafiflettiğini belirtti.

Ahmed, okulların izlenmesinin önemli olduğunu ancak günlük uygulamada nasıl işleyeceği konusunda hükümetten daha fazla rehberlik gerektiğini ifade etti. Okulun öğrencilerinin yaklaşık yüzde 60'ı ücretsiz okul yemeği alıyor. Bu yıl Evrensel Kredi (Universal Credit) alan tüm ailelere ücretsiz yemek hakkı tanınmasıyla başvurularda artış yaşandı. Ahmed, önümüzdeki dönemde öğrencilerin yüzde 70'inin bu haktan yararlanmasını beklediklerini söyledi.

Üç çocuk annesi Kinza Butt, oğlunun artık sıcak yemek yiyebildiğini belirterek, "Artık soğuk sandviç yemek zorunda değil. Gün sonunda aç kalıyordu, şimdi mutlu bir şekilde eve geliyor" dedi.

Yeni gıda standartları İngiltere'deki ilk ve ortaokulları kapsayacak. Birleşik Krallık'ın diğer bölgelerinde okul yemekleri kuralları farklılık gösteriyor. Galler'de yıl sonuna kadar yürürlüğe girecek yeni rehberde her gün en az iki porsiyon sebze sunulmasına odaklanılacak ve su, süt veya bitkisel içecekler dışında içecek verilmeyecek. İskoçya 2020'de mevzuatını güncelledi; her gün en az iki porsiyon sebze ve bir porsiyon meyve sunulması, yağlı balığın en az üç haftada bir menüde yer alması gerekiyor. Kuzey İrlanda ise en son 2007'de düzenleme yaptı; her gün yağsız ekmek ve iki porsiyon meyve-sebze sağlanması, ana yemekte baklagil varsa yanında başka bir sebze bulunması şartı aranıyor.