GKN Aerospace'te kimyasal tank krizi uçak camı üretimini vurdu

ABD'nin Kaliforniya eyaletinde, Los Angeles'ın güneyindeki Garden Grove kentinde bulunan GKN Aerospace tesisinde mayıs ayı sonunda tehlikeli bir kimyasal tank aşırı ısınmaya başladı. İçinde 7.000 galondan (yaklaşık 26.500 litre) fazla zehirli madde bulunan tank, patlama riski taşıyordu. Tankta, plastik üretiminde kullanılan ve cilde ve akciğerlere zarar veren metil metakrilat (MMA) maddesi bulunuyordu.

Tankın sıcaklığı 38 dereceye (100F) ulaştı; bu, göstergenin okuyabildiği en yüksek değerdi ve gerçek sıcaklık daha da yüksek olabilir. Garden Grove'da yaşayan 50.000'den fazla kişi tahliye edildi ve itfaiye ekipleri tankı soğutmaya çalıştı. Yerel itfaiye şefine göre tank bir noktada "şişti". Patlama yaşanmadı.

Ağustos ayında GKN ve yerel yetkililer, tahliye edilen sakinlere tazminat sağlamak için 100 milyon dolarlık (74 milyon sterlin) bir program açıkladı. Ancak tesiste durdurulan uçak camı üretimi henüz tam olarak normale dönmedi.

Üretim hâlâ yarı kapasitede

GKN'nin İngiltere merkezli ana şirketi Melrose Industries'in açıklamalarına göre Garden Grove tesisindeki üretim şu anda normal kapasitenin yaklaşık yüzde 50'si seviyesinde. Hedef, 28 Eylül'e kadar tam üretime dönmek. GKN, BBC'ye röportaj vermeyi reddetti.

Havacılık analisti Marisa Garcia, GKN'nin dünyada kritik uçak camı üreten çok az sayıda şirketten biri olduğunu belirtiyor. Garcia, "Havacılıkta tedarik zincirinin kırılma noktalarından biri, belirli bir işi yapmaya yetkili çok az şirket olması ve bir şeyler ters gittiğinde bunun tüm sistemi altüst etmesidir" diyor.

Boeing, BBC'ye "olası etkileri hafifletmek için adımlar attığını" ve üretim açığının "sektör genelinde" bir durum olduğunu söyledi. Bir Airbus sözcüsü ise durumu yakından izlediklerini ve normale dönüş yönünde olumlu ilerleme gördüklerini ifade etti.

Pazar az sayıda firmadan oluşuyor

AeroDynamic Advisory'den Mike Stengel, havayollarının "yeni uçakları yeterince hızlı temin edemediğini" ve mevcut uçakları daha uzun süre elde tuttuğunu belirtiyor. Stengel, sektörün sıkı düzenlemelere tabi olması nedeniyle yeni rakiplerin ortaya çıkmasının zor olduğunu ekliyor.

Fransız Saint-Gobain Aerospace şirketinin genel müdürü Jean-Eric Vermont, kabin camlarının genellikle akrilik esaslı iki katmandan üretildiğini ve uçak üreticilerinin yolculara daha geniş görüş sunmak için giderek daha büyük camlar talep ettiğini söylüyor. Vermont'a göre kokpit camları ise tamamen farklı; genellikle kimyasal olarak güçlendirilmiş camdan yapılıyor. Bu camlar kuş çarpması gibi darbelere karşı test ediliyor.