Üniversiteye giden çocuğa veliler nasıl alışıyor?

Oğlunu ilk kez üniversiteye bıraktıktan sonra hem gurur hem de bir tür yas duygusu yaşadığını söyleyen Luke, "Bu çok zorlu bir alışma süreci," diyor. "18 yıl boyunca onu her gün görüp baktıktan sonra onu çok özlüyorum ve kendimi ne yapacağımı bilemiyorum." BBC'nin görüştüğü diğer veliler gibi Luke ve eşi de oğullarının kaldığı yurdun velileri için açılan Facebook grubunu ve üniversite genelindeki 2.000'den fazla üyeli bir başka grubu düzenli olarak kontrol ediyor.

Luke, üniversite başlamadan önceki haftalarda bu grupların pratik bilgi açısından yararlı olduğunu, ancak artık kaygısını beslediğini anlatıyor. Gruplarda "Odasında bu kadar çok zaman geçirmesi normal mi?", "Kızımın arkadaş edinmekte zorlandığından endişeleniyorum" ya da "Çocuğum mesajlara cevap vermiyor, sizlerden ne sıklıkla haber alıyorsunuz?" gibi paylaşımlar yapılıyor.

Luke, bu tür sosyal medya gruplarının oğlunun konumunu takip uygulamasından sürekli kontrol etme dürtüsünü artırdığını düşünüyor. Mesajlarına ve aramalarına çoğunlukla yanıt alamadığı için üniversitenin sosyal medya hesaplarındaki videoları izleyerek oğlunu kalabalık arasında görmeye çalışıyor. Bazı veliler benzerini yaptıklarını kabul ediyor.

Uzmanlar: sürekli kontrol gençlere güvensizlik mesajı veriyor

Nottingham Üniversitesi üçüncü sınıf öğrencisi Rayyah Uddin, velilerin kurduğu WhatsApp sohbet gruplarının bazen gereksiz endişe yarattığını söylüyor. "Bazen veliler çocuklarını üniversiteye gönderir ve hiç endişelenmezler, ama sonra bu grup sohbetleri bir sorun olabileceği kaygısını doğurur," diyen Uddin, öğrencilerin bu tür sorunları kendilerinin çözmesi gerektiğini, velilerin hemen diğer velilere yönelmek yerine çocuklarıyla konuşmasının daha doğru olacağını belirtiyor.

Psikolog Charlotte Armitage'a göre veli grupları yararlı olabilir, ancak özel sorunların paylaşıldığı, öğrencinin kendi sorabileceği soruların sorulduğu ya da hareketlerin izlendiği platformlara dönüşmemeli. Armitage, sürekli kontrol ve müdahalenin veliyi kısa vadede rahatlatsa da gence "Bensiz baş edemeyeceğinden emin değilim" mesajı verebileceğini vurguluyor. Güvenlikle ilgili ciddi bir kaygı, davranışta belirgin bir değişim veya bilinen bir risk varsa velilerin harekete geçmesi gerektiğini ekliyor.

Manchester Üniversitesi öğrencisi Archie Forde, velilerin gece 03.00'te mesaj atıp haftada 12 kez çocuklarını aradığı örnekler duyduğunu aktarıyor. Bu grupların "herkesin birbirini endişelendirdiği yankı odalarına" dönüşebileceğini belirten Forde, üniversite başlamadan önce çocukla sınırların konuşulmasını öneriyor. Forde'a göre öğrenci, "velilerin iletişimini kısmak ile ilişkiyi bozmak" arasında seçim yapmak zorunda kalmamalı.

Çocuk psikoloğu Laverne Antrobus ise yanıt beklemeden mektup yazmanın ya da kargo göndermenin, çocuğa baskı hissettirmeden hatırlandığını göstermenin iyi bir yolu olabileceğini söylüyor. Antrobus, düzenli görüşme için bir zaman belirlenmesini ve her zaman uzun konuşmalar beklenmemesini öneriyor. Çocukla konuşurken merakın samimi olması gerektiğini, çünkü gencin nerede olduğunu ve ne yaptığını zaten bilmenin sohbeti verimsiz kıldığını belirtiyor.

Üç çocuğunu üniversiteye gönderen ve sosyal medyada "boş yuva" deneyimini paylaşan Nichola McClellan, velilere sürecin zamanla kolaylaştığı mesajını veriyor. McClellan, "Çocukların gitmeyi öğrendiğini, bizim de bırakmayı öğrendiğimizi" söylüyor. Sürekli iletişim beklemek yerine aile WhatsApp grubundan yanıt gerektirmeyen kısa mesajlar gönderdiğini, haftada bir kez düzgün bir sohbet yaptıklarını ve haber alamadığında bunu kişisel algılamamayı öğrendiğini anlatıyor. McClellan'a göre bu bazen çok iyi bir işaret: çocuk yıllarca hazırlanan yeni hayatına uyum sağlıyor demektir.

Armitage, velilere bir veli grubuna paylaşım yapmadan önce iki kez düşünmelerini, sürekli kontrol ve konum takibinden uzak durmalarını ve çocuklarına iletilebilecek en değerli mesajın "İhtiyacın olduğunda buradayım ve bunu başarabileceğine inanıyorum" olduğunu hatırlatıyor.