Norveç ve Finlandiya liderleri Putin ile görüştü

Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb ile Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ortak bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. İki liderin ofislerinden yapılan açıklamaya göre görüşme, Rusya lideri ile Avrupalı liderler arasında ender yaşanan bir temas olarak kayda geçti.

Görüşmenin amacı, Ukrayna'daki savaşı sona erdirmeye yardımcı olacak "gelecek müzakereleri" ele almak olarak açıklandı. İki lider, bu girişimin "bir bütün olarak Avrupa" adına yapılmadığını vurguladı. Salı günkü telefon görüşmesi Finlandiya'nın başkenti Helsinki'den yürütüldü.

Görüşmenin ardından Putin, Avrupa Birliği (AB) ve NATO'nun "çatışmacı" politikalarının, Rusya'nın 2022'de başlattığı tam kapsamlı işgalin ardından süren savaşı uzattığını öne sürdü.

Zelenskiy: Finlandiya ve Norveç'in desteğine minnettarım

Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy, iki Kuzey Avrupa ülkesinin lideriyle Putin görüşmesinin ardından temas kurdu. Zelenskiy, geçen hafta da Oslo'da bu iki liderin yanı sıra ABD'nin özel temsilcisi Steve Witkoff ile bir araya gelmişti. Ukrayna lideri, Finlandiya ve Norveçli muhataplarının "aktif desteğine" minnettar olduğunu söyledi.

Stubb ve Støre, girişimin nedenini "Finlandiya ve Norveç'in Rusya ile sınır komşusu olması" sözleriyle açıkladı. İki lider, görüşmeyi "Rusya'nın Ukrayna'ya karşı saldırı savaşını, savaşı sona erdirme ve Avrupa'da barış ile istikrarı güçlendirme yönündeki diplomatik çabaları ele almak" için başlattıklarını belirtti.

Norveç Başbakanı, "Savaş çok büyük insani ve maddi maliyet getiriyor" dedi ve "Acı ile yıkımın etkisi nesiller boyu hissedilecek" diye ekledi. Stubb ise görüşmeyi "açık sözlü ve esaslı" olarak nitelendirdi ve savaşın sonucunun "hem bizim hem de geniş Avrupa güvenliğimiz üzerinde doğrudan etkisi olacağını" ifade etti.

Görüşmenin arka planı ve diğer Avrupalı liderlerin tepkisi

ABD, Ukrayna ve Avrupalı müttefikler arasındaki ilişkiler, ABD Başkanı Donald Trump'ın Rusya'ya uygulanan bazı yaptırımları kaldırmayı kabul etmesi ve Rusya'nın ABD'ye petrol ihraç etmesine izin vermesinden bu yana gerginleşmiş durumda.

Stubb ve Støre, 20 Ekim'de Norveç'in başkentinde yapılan ve ardından Witkoff'un Putin ile görüşmek üzere St. Petersburg'a geçtiği görüşmelerin sürdürülmesi için inisiyatif aldıklarını söyledi. Bu temasların ardından Ukrayna, Rusya ve ABD, Rusya'nın aylardır durdurduğu üçlü müzakereleri yeniden başlatma konusunda anlaşmıştı.

Zelenskiy, iki liderle görüşmesinin ardından Putin ile yapılan temasların bir bölümünün kasım ayında Abu Dabi'de yapılacak üçlü görüşmelere odaklandığını belirtti. Ukrayna lideri, liderlerle "diplomasiyi, savunmamızı ve ortak güvenliğimizi daha fazla desteklemede yararlı olabilecek, Avrupa'daki ortaklarımızla çeşitli temas biçimlerini" ele aldığını söyledi.

Stubb ve Støre, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un Temmuz 2025'te Putin ile görüşmesinden bu yana Rusya lideriyle temas kuran ilk Avrupalı liderler oldu. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ise Kuzey Avrupalı komşularının Moskova ile salı günkü diyaloğuna "çok şüpheyle" yaklaştığını söyledi. Frederiksen, Danimarka yayın kuruluşu DR'ye yaptığı açıklamada, "Bu, aramızdan hiçbiriyle koordine edilmedi" dedi.

Moskova, Avrupalı liderleri Ukrayna'ya silah sağlayarak savaşı uzatmakla düzenli olarak suçluyor. Ancak geçen hafta sonu Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, barış görüşmeleri masasında bir Avrupalı müzakerecinin bulunmasının "iyi" olacağını söylemişti.