Londra'da ilk otonom taksiler yola çıktı

Londralılar, Perşembe günü Wayve'in otonom araçlarının Uber uygulamasına eklenmesiyle ilk kez kendi kendine giden taksi kiralayabilecek. Ancak talebi hemen karşılayacak araç sayısı sınırlı; şimdilik yalnızca 15 araç lisanslı. Bu sayı, başkentteki 100 binden fazla özel kiralık araca kıyasla oldukça az. Uber'in otonom yolculuklara kayıt yaptıran müşteri sayısı ise yaklaşık 100 bin.

Araçlarda yine de ön koltukta, gerektiğinde direksiyona müdahale edebilecek lisanslı bir insan sürücü bulunacak. Geçen ay Transport for London (Londra Ulaşım Müdürlüğü), Uber ve İngiliz teknoloji şirketi Wayve'in modifiye edilmiş Ford Mustang araçlarını özel kiralık araç olarak lisansladı; bu lisansın koşulları arasında güvenlik sürücüsü bulundurma zorunluluğu da yer alıyor.

Tamamen sürücüsüz operasyonlar için, araçta güvenlik sürücüsü olmadan hizmet verilmesi, ayrı bir hükümet süreci ve kurumu olan Sürücü ve Araç Standartları Ajansı'nın (DVSA) onayını gerektiriyor. Bu onayın bu yıl içinde gelmesi artık olası görülmüyor.

London sokaklarında önemli bir adım

Yine de Perşembe günkü lansman önemli bir dönüm noktası niteliğinde. Uber, sürücüsüz taksiyi Londra'ya getirme yarışında rakiplerine fark attı. Londra, daha geniş bir Avrupa'ya yayılma için kritik bir pazar olarak görülüyor. Google'ın sahibi olduğu Waymo ve Çinli şirket Baidu da İngiltere'nin başkentinde robotaksi test ediyor.

Wayve'in CEO'su ve kurucu ortağı Alex Kendall, yapay zeka sürücü teknolojisini ilk kez Londra'da halka sunmaktan gurur duyduğunu söyledi: "Evimiz olan şehir ve dünyanın en karmaşık sürüş ortamlarından biri." Kendall, teknolojinin "hâlâ olgunlaşmakta" olduğunu ancak güvenlik sürücüsü olmayan robotaksi hizmetlerinin geleceğini belirtti. Zamanlama konusunda tarih vermekten kaçındı: "Bir takvim vermek istemiyorum ama elimizden geldiğince hızlı ilerliyoruz."

Wayve'in sürücüsüz teknolojisi, rakipleri Waymo'nun kullandığı haritalama yerine yapay zeka öğrenme modeline dayanıyor. Şirket, teknolojisinin bulunduğu yeni Nissan Leaf modellerine geçmeyi planlıyor ve tamamen sürücüsüz hizmet başlatmak için güvenlik metriklerini doğrulaması ve düzenleyici onay alması gerekiyor. Kendall, "Üçü üzerinde paralel çalışıyoruz. Bunlar bir araya geldiğinde [tamamen] sürücüsüz hizmetleri başlatacağız" dedi.

Güvenlik ve istihdam endişeleri

Guardian'ın bu hafta Westminster'de yaptığı kısa bir test sürüşünde her şey sorunsuz geçti. Test sırasında aracın, diğer arabaların geçmeye çalıştığı kapıların önünde durduktan sonra geri çekilip yeniden park etme kararı alması Kendall'ın dikkatini çekti: "Bu oldukça insansıydı, gerçekten havalıydı."

Yolcular araçları Uber uygulaması üzerinden çağırıp açabilecek. Sürücüler, yolculuk sırasında konuşmayacaklarını ancak istenirse aracın kontrolünü devralabileceklerini söyleyen robotik bir metinle kendilerini tanıtacak.

Bu hizmet, Londra'da kiralık ilk sürücüsüz taksi olma özelliği taşıyor. Dünya genelinde, başta ABD, Çin ve Birleşik Arap Emirlikleri olmak üzere birçok şehirde tamamen sürücüsüz hizmetler veriliyor. Uber, bu yazın başında Hırvatistan'ın Zagreb kentinde de insan sürücülü Avrupa'nın ilk ticari robotaksi hizmetini başlatmıştı.

Uber'in otonom mobilite başkanı Sarfraz Maredia, Londra lansmanını "dünyanın en karmaşık yollarından bazılarına sahip bir şehirde güvenli ve erişilebilir otonom araç teknolojisini ölçeklendirmede büyük bir dönüm noktası" olarak nitelendirdi. Maredia, sürücülerin bu teknolojiden endişe duyduğunu ancak işlerini kaybetmeyeceklerine inandığını söyledi: "Sürücülerimizden en sık duyduğumuz şeylerden biri şu: 'Ben bu şehirde araç kullanıyorum ve burası çok karmaşık; bu ürün yakında benimle rekabet edebilecek gibi görünmüyor.'"

Ulaştırma Bakanı Heidi Alexander, "Bu, Londra'da ulaşımın geleceği için büyük bir dönüm noktası; İngiliz inovasyonu bu teknolojiyi yollarımıza getiriyor ve yolculara daha fazla seçenek sunuyor" dedi. GMB sendikasının kıdemli organizatörü David McMullen ise, "Her gün yüz binlerce kişi araç kullanarak istihdam ediliyor; sürücüsüz araçların yaygınlaşması konusunda, benzeri görülmemiş sosyal ve ekonomik aksamalara hazır olmadığımız sürece çok dikkatli olmalıyız" uyarısında bulundu.