Kenyalılar El Niño sel tehdidinden endişeli: 'Bizi öldürebilir'

Kenya'nın başkenti Nairobi'deki en büyük gecekondu bölgelerinden Kibera'da yaşayan Agnes Shikoli, yeni sel felaketlerinden korkuyor. 62 yaşındaki Shikoli, evinin Ngong nehrine sadece birkaç metre uzaklıkta olduğunu ve Mart ayında sel sularının evinin yarısına kadar yükseldiğini anlatıyor.

Shikoli, bu yılın başlarında yaşanan sel felaketinde 58 yaşındaki kız kardeşi Beatrice Khalayi'yi kaybetti. Kız kardeşinin evi su altında kaldıktan sonra elektrik çarpması sonucu öldüğünü belirten Shikoli, "Bizi öldürebilir. Bu evler taştan değil. Üzerimize yıkılabilir ya da su bizi boğabilir" diyor.

Nairobi'de altyapı çalışmaları yoğunlaştı

Kenya, El Niño hava olayının yol açabileceği sel felaketlerine karşı hazırlık yapıyor. Uzmanlar, bu yılın kayıtlara geçen en güçlü El Niño yıllarından biri olabileceği uyarısında bulunuyor. Nairobi'de dere yataklarının temizlenmesi ve kanalizasyon sistemlerinin açılması için çalışmalar sürüyor. Devlet Başkanı William Ruto'nun ofisine bağlı Climate Worx programı kapsamında yürütülen çalışmalar, Ağustos ayından bu yana yoğunlaştırıldı.

Nairobi İl Afet Yönetimi yetkilisi Bramwell Simiyu, kanalizasyon sistemlerinin "yıllardır dokunulmadığını" ve atıkların temizlenmesinin hayat kurtaracağını söylüyor. Simiyu, mevcut altyapının 30 yıl önce 2,5 milyon kişi için tasarlandığını, ancak şehirde gündüz yaklaşık 7 milyon, gece ise 5,5 milyon kişinin yaşadığını belirtiyor. Altyapının tamamen yenilenmesi için 192 milyon dolar (yaklaşık 143 milyon sterlin) yatırım gerektiğini ekliyor.

100 bin kişi risk altında olabilir

Simiyu, düşük gelirli bölgelerde en kötü senaryoda 100 bin kişinin risk altında olabileceğini, ılımlı tahminlere göre ise 5 bin hane yani yaklaşık 20 bin kişinin etkilenebileceğini ifade ediyor. Evlerinden ayrılmak zorunda kalanların, 167 belirlenmiş geçici barınma alanına yerleştirileceğini ve buralarda yardım malzemesi dağıtılacağını söylüyor.

Kenya Meteoroloji Dairesi, kasım ayının ekim-aralık dönemini kapsayan kısa yağmur mevsiminin en yoğun yağış ayı olduğu uyarısında bulunuyor. Hükümetlerarası Kalkınma Otoritesi (Igad) eylül ayında yaptığı bölgesel tahminde, ekim-aralık 2026 döneminde "çok güçlü bir El Niño olasılığının yüzde 81" olduğunu bildirmişti.

Uzmanlar, Doğu Afrika'da bu El Niño'yu 1997-1998 yıllarındaki benzer hava olayıyla karşılaştırıyor. O dönemde Somali ve Kenya'da geniş çapta sel ve yıkım yaşanmıştı. Meteoroloji uzmanı Jemima Gacheru, Hint Okyanusu'ndaki sıcaklık koşullarının 1997'deki El Niño ile benzerlik gösterdiğini ve bunun çok güçlü yağışlara yol açabileceğini söylüyor.

Uluslararası Göç Örgütü (IOM), bu yıl Kenya'da yaklaşık 900 bin kişinin öngörülen seller nedeniyle evlerinden ayrılmak zorunda kalabileceği uyarısında bulundu. Komşu Somali'de ise afet yönetimi kurumu, 1,2 milyon kişinin aşırı hava koşulları nedeniyle yerinden edilme riski altında olduğunu bildirdi.

Kibera'da yaşayan Shikoli, yetkililerin yağmur mevsimi geçene kadar nehir kıyısındaki evlerini terk etmelerini söylediğini ancak nehir kenarındaki küçük tezgahında günde sadece 2 dolar (yaklaşık 1,5 sterlin) kazanabildiğini belirtiyor. "Taşınmak istiyorum ama imkanım yok. Dayanmaya ve Tanrı'ya sığınmaya mecburuz" diyor.