İngiltere'de boşanmadan önce evlilikler artık daha uzun sürüyor

İngiltere ve Galler'de boşanmayla sonuçlanan evliliklerin ortalama süresi 2025'te 13 yıla ulaştı. Ulusal İstatistik Ofisi'nin (ONS) bu hafta açıkladığı verilere göre bu, kayıtların tutulmaya başlanmasından bu yana en yüksek seviye. Karşı cinsler arasındaki evliliklerde bu süre 2023'te 12,7 yıl, 1985'te ise 8,9 yıldı.

Aynı dönemde evliliğin ilk on yılında boşanan çiftlerin oranı belirgin biçimde düştü. 2015'te evlenen çiftlerin tahminen yüzde 16,3'ü onuncu yıl dönümüne kadar boşanırken, 1995'te evlenenlerde bu oran yüzde 24,7'ydi.

Boşanma neden gecikiyor?

ONS araştırması bu eğilimin nedenlerine dair kesin bir açıklama sunmuyor, ancak birkaç olasılık sıralıyor. Bunlardan biri, çiftlerin ayrılığın maddi yükünü karşılayabilecek duruma gelene kadar yasal süreci erteleyebilmesi.

Bristol Üniversitesi hukuk fakültesi yardımcı başkanı Prof. Emma Hitchings, boşanmanın kusur aranmaksızın yapılabilmesiyle hukuki sürecin kolaylaştığını, ancak tek bir haneyi ikiye ayırmanın kolaylaşmadığını söyledi. Hitchings'e göre çiftler uzun süre birlikte kaldıkça mali işleri daha iç içe geçiyor ve çözülmesi zorlaşıyor. Artan vergi ve ipotek oranları, çocuk bakımı ve okul ücretleri ile genel yaşam maliyetinin yanı sıra İngiltere ve Galler'de özel aile hukuku davalarının neredeyse tamamında adli yardımın kesilmesi, çiftleri ayrılığı karşılayıp karşılayamayacaklarını uzun uzun hesaplamaya itiyor.

Habere konuşan ve 12 yıllık evliliğini sonlandıran Celia adlı yapay zeka analisti, boşanma kararını iki yılda verdiğini anlattı. Kadınların boşanma sonrası özellikle çocuk varsa maddi olarak daha kötü duruma düştüğünü bildiğini belirten Celia, kariyerini güçlendirmek için zaman ayırdığını, eski eşinin de ayrılık sürecinde kendisine alan tanıdığını söyledi.

Yalnızca İngiltere'ye özgü değil

Benzer bir eğilim başka ülkelerde de görülüyor. ABD'de Pew Research Center, boşanmayla biten evliliklerin ortalama süresinin 2008'de 10 yılken 2023'te 12 yıla çıktığını tespit etti. Almanya'nın federal istatistik ofisi 2025 için ortalama 14,6 yıl, Hollanda 14,7 yıl, Belçika ise 2024 için medyan 12,03 yıl bildirdi. Ülkelerin verileri farklı yöntemlerle toplaması nedeniyle rakamlar doğrudan karşılaştırılamıyor.

Exeter Üniversitesi'nden Prof. Anne Barlow, 2022'de yürürlüğe giren kusursuz boşanma düzenlemesinin hukuki çıkışı kolaylaştırdığını, ancak buna karşılık gelen bir boşanma dalgası yaşanmadığını belirtti. City law school'dan Dr. Alexander Maine ise ayrılmanın mümkün olduğunu bilmenin beklemeyi kolaylaştırabileceğini, kusur ispatı gerekmemesi halinde evliliği hemen bitirme baskısının azalabileceğini ifade etti.

ONS nüfus yaşam olayları sorumlusu Greg Ceely, daha fazla araştırma yapılana kadar tüm bu görüşlerin varsayım olarak kalacağını vurguladı.

Uzmanlar başka olasılıklara da işaret ediyor: Covid döneminde aile mahkemelerindeki aksamalar, 2022'de getirilen ve dava başlangıcı ile nihai karar talebi arasında en az 20 hafta bulunmasını öngören değişiklik ve küresel belirsizlik. İngiltere'de kadınlar boşanmayı başlatan taraf olmayı sürdürüyor; bu nedenle kadınların da boşanmak için daha uzun beklediği anlamına geliyor.

ONS verilerine göre 2025'te boşanmayla biten hemcins evliliklerinin ortanca süresi erkek çiftlerde 7,5 yıl, kadın çiftlerde 6,6 yıl oldu. Hemcins evliliği İngiltere ve Galler'de 2014'te başladığı için bu rakamlar ihtiyatla değerlendirilmeli.