İngiltere hepatit C hastalığını tamamen ortadan kaldırmaya yaklaşıyor

İngiltere, karaciğere saldıran tehlikeli bir virüs olan hepatit C'yi tamamen ortadan kaldıran dünyadaki ilk ülkelerden biri olmaya hazırlanıyor. Resmi verilere göre, bilinen vakaların yüzde 80'inin tedavi edilmesi hedefine ulaşıldı ve virüse bağlı ölümler son on yılda yüzde 36 azaldı.

Hedefler ve başarılar

İngiltere Ulusal Sağlık Hizmetleri (NHS England), 2015'ten bu yana 100 binden fazla kişinin hepatit C teşhisi konulup tedavi edildiğini ve böylece yüzde 80'lik hedefin şimdiden karşılandığını açıkladı. Ölüm oranlarında ise 2030 hedefi olan yüzde 65 azalma henüz yakalanamadı, ancak bu hedefe 2030'dan önce ulaşılabileceği belirtiliyor.

Hepatit C'yi tedavi etmek için 8 ila 12 hafta boyunca antiviral tabletler almak vakaların yüzde 95'inden fazlasını iyileştirebiliyor. Bu sayede, hastalığı taşıyan ancak henüz teşhis konmamış kişileri bulmak için acil servislerde kan testleri, aile hekimliği kayıt testleri ve ücretsiz evde yapılan testler de dahil olmak üzere çeşitli girişimler yürütülüyor.

Risk grupları ve belirtiler

Hepatit C, virüsle enfekte kanla temas yoluyla, örneğin enfekte bir kişiyle iğne paylaşarak bulaşıyor. Sessiz bir hastalık olduğu için çoğu zaman belirti vermiyor ve tedavi edilmezse ciddi ve hayatı tehdit eden karaciğer hasarına yol açabiliyor.

NHS England, özellikle Ukrayna, Romanya, Estonya, Letonya, Polonya, Arnavutluk, Litvanya, Bulgaristan, Çekya ve Slovakya doğumlu yetişkinleri test yaptırmaya çağırıyor. Bu kişilerin bir kısmı, 1991'den önceki tıbbi veya diş prosedürleri sırasında enfekte olmuş olabilir. Kişiler, doktorla görüşmeden NHS'in ücretsiz ve gizli evde kendi kendine test kitini sipariş edebilirler.

İngiltere'de 2024 verilerine göre yaklaşık 50 bin 200 yetişkin hepatit C ile yaşıyor. Hepatit C'li kişilerin yüzde 84,6'sının teşhis edildiği tahmin ediliyor; bu oran yüzde 90'lık hedefin hemen altında.

Hepatit C Vakfı (Hepatitis C Trust), İngiltere'nin ülke tarihindeki en önemli halk sağlığı başarılarından birinin eşiğinde olduğunu söyledi. NHS tıbbi direktörü Profesör Frankie Swords, İngiltere'nin bu hastalığı ortadan kaldırma misyonunda dünyaya liderlik ettiğini ve Dünya Sağlık Örgütü'nün 2030 hedefini geçme yolunda olduğunu belirtti. Swords, daha fazla risk altındaki kişilerin çevrimiçi olarak ücretsiz ve gizli ev testi kiti sipariş ederek öne çıkmalarını istedi.

65 yaşındaki Paul Eatwell, rutin bir kan testi sonrasında teşhis konan ve tedavi gören 100 binden fazla kişiden biri. Lancashire'daki Blackburn kasabasından olan dede, ilk tepkisinin inanamamak olduğunu söyledi: "Hasta hissetmiyordum. Bu virüsü nasıl kapmış olabileceğimi merak edip durdum." Virüsü nasıl kaptığı kesin olarak belirlenemese de, on yıllar önce Güney Afrika'da geçirdiği bir ameliyatın sebep olmuş olabileceği düşünülüyor.