Hastings Kalesi ve Dickens'ın yazı kulübesi risk listesinde

İngiltere'de William the Conqueror (Fatih William) tarafından inşa ettirilen Hastings Kalesi ile ünlü yazar Charles Dickens'ın yazı yazdığı ahşap kulübe, Historic England'ın (İngiltere Tarihi Yapılar Kurumu) tehlike altındaki miras listesine eklendi. Listeye bu yıl yaklaşık 200 yeni yer eklendi.

İklim değişikliği ve kıyı erozyonu etkili

Historic England'a göre, listedeki bazı yapılar üzerindeki baskının nedeni iklim acil durumu. Daha sıcak yazlar ve fırtınalı kışlar, İngiltere'nin en değerli yerlerini daha büyük tehlikeye atıyor. Kurum, 197 yeni eklemenin çeşitlilik gösterdiğini belirtirken, bu kadar tanınmış yerlerin bile risk altında olabileceğinin şaşırtıcı olabileceğini kabul ediyor.

Hastings Kalesi, 1066'daki Norman istilasının ardından Fatih William'ın güney kıyısındaki konumunu güvence altına almak için yaptırdığı kalelerden biri. Historic England, kalenin açık konumu ve kıyı erozyonunun uzun süredir harabeleri şekillendirdiğini, ancak son dönemde aşırı hava olayları nedeniyle bazı bölümlerin savunmasız hale geldiğini açıkladı. Kurumun ortak CEO'su Emma Squire, aşırı hava olayları ve kıyı erozyonunun belirgin temalar olduğunu, değişen hava koşulları nedeniyle su girişi ve zemin çökmesinin geçmişe göre daha fazla görüldüğünü söyledi.

Dickens'ın kulübesi ve diğer yapılar

Dickens'ın Rochester'daki yazı kulübesi, kırılgan hale geldiği ve onarım gerektirdiği için listeye alındı. İki katlı ahşap bina aslında Dickens'ın Kent'teki Higham'da bulunan Gads Hill Place'deki bahçesindeydi ve yazarın dikkati dağılmadan çalışabilmesi için bir kaçış yeri olarak hizmet ediyordu. Dickens'ın, halka açık okumalarına hazırlanmak ve yeni karakterler geliştirmek için aynalar yerleştirdiği düşünülüyor. Kulübe 1960'larda Rochester'daki şu anki yerine taşındı.

Listeye eklenen diğer yerler arasında North Yorkshire'daki Fylingdales Moor da var. 2025 yazında çıkan yangında yaklaşık 25 kilometrekarelik fundalık ve orman zarar gördü. Historic England, yangının bölgede yaşayan ve çalışan binlerce insanı etkilediğini ve doğal çevre üzerinde büyük bir etkisi olduğunu belirtti. Kurum, hasarı değerlendirmek için dronlar kullanarak North York Moors Ulusal Park Otoritesi ile çalışıyor.

Ayrıca Warwickshire'daki Stratford-upon-Avon'da bulunan ve William Shakespeare'in kızının tarihi evi olan Hall's Croft da listeye eklendi. 17. yüzyıldan kalma ahşap çerçeveli binanın dış cephesinin kurtarılması için fon gerekiyor; buna bir aracın çarpması sonucu oluşan hasarın onarımı da dahil.

Merseyside'daki Wirral'da bulunan ve Liverpool ile Galler dağlarına muhteşem manzaralar sunan 18. yüzyıl yapımı Bidston yel değirmeni de listeye girdi. Bir dostlar grubu değirmeni açık tutuyor ancak acil onarım gerekiyor.

Historic England, 85 yerin "kurtarıldığını" ve listeden çıkarıldığını açıkladı. Bunlar arasında Cornwall'ın en önemli balıkçı limanlarından Newlyn de var. Yerel uzmanlar limanın granit yapılarını ve 19. yüzyıldan kalma dövme demir korkuluklarını restore etti.

Kuzey Londra'nın Haringey bölgesinde, 810 Tottenham High Road adresindeki Georgian dönemi sıra evi, Tottenham Hotspur Futbol Kulübü'nün National Lottery Heritage Fund (Ulusal Piyango Miras Fonu) desteğiyle harabeden kurtarıldı ve şimdi sanatçı stüdyoları, galeriler ve bir kafeye ev sahipliği yapan yaratıcı bir merkez haline geldi.

Gloucestershire'daki Berkeley'de bulunan ve dünyanın ilk aşı kliniğinin yeri olarak tanımlanan Edward Jenner'ın rustik yazlık evi de kurtarılanlar arasında.

Historic England, 2025-26 döneminde tehlike altındaki miras listesindeki 135 yer için destek ve onarımlara 12 milyon sterlinin üzerinde hibe harcadığını belirtti. Listede hâlâ 5 bine yakın yer bulunuyor: 1.500 sivil bina, 1.000 ibadet yeri, üç savaş alanı ve dört gemi enkazı.

Miras Bakanı Fiona Twycross, "Bu yılki liste, yaşlanan binalar ve yapısal bozulmadan aşırı hava olaylarının etkilerine kadar tarihi çevremizin karşı karşıya olduğu baskıların önemli bir hatırlatıcısı" dedi.