ABD-Meksika sınırında 200 yıllık kavak ağacı kesildi

Arizona'nın Lochiel bölgesinde bulunan ve yerliler tarafından "büyükanne" olarak adlandırılan yaklaşık 200 yıllık kavak ağacı, ABD Başkanı Donald Trump'ın sınır duvarı inşaatına yer açmak için devrildi. Eylemciler ağacı kurtarmak için aylarca direndi ancak başarılı olamadı.

Eylemciler temmuz sonunda hayalet kasaba Lochiel'de ağacın tepesindeki platformda nöbet tutmaya başladı ve burada 70 günden fazla kaldı. Pazartesi sabahı şafak vakti 80'den fazla federal ajan eylemcilerin özel arazi üzerindeki kampına baskın düzenledi; bazıları gözaltına alındı ve ağaca ulaşmaları engellendi.

Görgü tanıklarına ve sosyal medyada paylaşılan görüntülere göre vinç sepetindeki ajanlar ağaçtaki eylemciyi zorla indirdi. Ağaca koşmaya çalışan diğer eylemciler ise itildi ve yere yatırıldı. Duvarın bu bölümünü inşa eden Fisher Sand & Gravel firmasının yüklenicileri daha sonra ekskavatörle ağacı devirdi; ağaç çatlayarak yere çakıldı.

Aylarca süren direniş ve gözaltılar

Sierra Club'ın Sınır Bölgesi koordinatörü Erick Meza, "Bunu görmek yüreğinizi parçalıyor" dedi. Meza, ağacın birçok insanı bir araya getirdiğini ve şimdi toplumda büyük bir öfke olduğunu belirtti.

Ağacın devrilmesi, aşırı sağcı Turning Point USA grubu tarafından görüntülendi. Grup üyelerinin sınır devriyesiyle birlikte hareket ettiği ve kapatılan kamu yolunda serbestçe dolaştığı görüldü.

Eylemcilerden biri, Meksika sınırındaki başka bir yaşlı kavak ağacına tırmanmıştı. Bir aydan fazla süredir kampta bulunan Alex Chabbott'a göre, CBP (ABD Gümrük ve Sınır Koruma) ve Meksika polisi Perşembe günü ağaçtaki eylemcinin platformunu, yiyecek ve su malzemelerini kaldırdı. Cuma gecesi eylemci birkaç gündür ikmal yapılmadığı için kendi isteğiyle aşağı indi.

Olayda yer alan ajanlar arasında CBP'ye bağlı sınır devriyesi memurları ile kendini "terör tehditlerine yanıt vermek" olarak tanımlayan Bortac adlı özel kuvvetler taktik birimi de bulunuyor.

Ağaç nöbeti, yüklenicilerin 27 Temmuz'da yakındaki üç yaşlı kavak ağacını devirmesinden kısa süre sonra başlamıştı. San Rafael vadisi olarak bilinen bölgede 30 feet (yaklaşık 9 metre) yüksekliğinde iki duvar inşa ediliyor. Bu vadi, ABD ile Meksika arasındaki en önemli yaban hayatı koridorlarından biri; jaguar, oselo, ayı ve son yıllarda kunduz ile kirpi gibi hayvanlara geçiş sağlıyor. Vadi, Oklahoma filminin çekildiği yer olarak da biliniyor.

Duvar inşaatı ve çevresel endişeler

Hükümet yüklenicileri şimdiye kadar 88 mil (140 km) ikincil duvar tamamladı. DHS'ye (ABD İç Güvenlik Bakanlığı) göre, çoğu Arizona'da olmak üzere 444 mil daha ikincil duvar inşa halinde. Bu çalışmalar, Trump'ın One Big Beautiful Bill Act kapsamında ayrılan milyarlarca dolarla yürütülüyor.

Eylemciler bölgedeki inşaatın 24 saat hızlı şekilde ilerlediğini söylüyor. Biyolojik Çeşitlilik Merkezi'nden Russ McSpadden, yeraltı suyuna bağlı bu ağaçların Arizona ve güneybatıda nesli tükenme tehlikesi altındaki riparian ormanlarının simgesi olduğunu belirtti.

Duvar inşaatı için kullanılan su, güneybatıdaki kuyuları tüketti ve Quitobaquito Springs gibi doğal alanları tehdit etti. CBP mevcut inşaatın ne kadar su kullandığını açıklamıyor; ancak 2008'de daha küçük bir duvarın mil başına 710.000 galona kadar su kullanabileceğini tahmin etmişti.

Pazartesi gününden bu yana düzinelerce eylemci gözaltına alındı. Çoğu, Eylül sonunda federal yetkililer tarafından duvar inşaatı nedeniyle kapatılan özel arazi ile sınır arasındaki yola girmekten tutuklandı. Eylemciler her sabah ağacın yakınındaki yolda dua ediyor.

Chabbott, gözaltına alınanlardan bazılarının fiziksel saldırıya uğradığını, morluklar ve morarmış gözlerle geri döndüğünü iddia etti.

Birkaç kişi şiddet içermeyen yöntemlerle inşaatı durdurmaya veya geciktirmeye çalıştı. 7 Ağustos'ta bir kadın kendini bir çimento kamyonuna bağladı. Görgü tanıklarına göre eylemciye biber gazı sıkıldı, birkaç ajan tarafından yere yatırıldı ve uzuvları acı verici pozisyonlara zorlandı. Kamyon daha sonra eylemci hâlâ bağlıyken hareket ettirildi ve o akşam araçtan ayrıldı. Eylemci şu anda gözaltında.

1990'ların sonunda Kaliforniya'da bir sekoya ağacında iki yıl yaşayan Julia Butterfly Hill, sınır devriyesinin bu kadına davranışını canlı yayında görünce dehşete kapıldığını söyledi. Hill, eylemcinin cesaretinin ve şiddetsiz direnişe bağlılığının "gözlerini yaşarttığını" belirtti.

CBP, bu ve diğer çatışmalarla ilgili yorum talebine yanıt vermedi; ancak daha önce bu gibi bölgelerdeki duvarların izinsiz göçle mücadeleye yardımcı olacağını söylemişti. Santa Cruz County Şerifi David Hathaway ise bu bölgede duvarın anlamsız olduğunu, uzak vadide ciddi yasadışı faaliyet geçmişi bulunmadığını belirtmişti. Fisher Sand & Gravel da yorum talebine yanıt vermedi.

Bölgeyi temsil eden Kongre üyesi Adelita Grijalva, 8 Ekim'deki basın toplantısında "büyükanne" ağaçların kaybı nedeniyle "yüreğinin kırıldığını" söyledi ve DHS'nin sınır altyapısı inşasında tüm yasaları askıya alma yetkisini iptal edecek bir yasa tasarısı sunmayı planladığını açıkladı.

Ağaç nöbetinin liderlerinden Kate Scott, yüklenicilerin ve federal ajanların ağacı devirerek "bizi kırmaya çalıştıklarını ancak kırılmadıklarını" söyledi. Scott, "Bir hareket başlatıyoruz ve hiçbir yere gitmiyoruz. Büyükanneler gibi kök saldık" dedi.