Trump'ın Rus dizel anlaşması seçim öncesi tepki çekti

ABD Başkanı Donald Trump, Kongre'nin kontrolünü belirleyecek seçimlere haftalar kala dikkatini yurt dışına, özellikle Rusya'ya çevirdi. Trump, yakıt fiyatlarını düşürerek seçmen desteği kazanmayı hedefliyor.

Cuma günü Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yüz milyonlarca ton Rus dizel yakıtının önümüzdeki aylarda ABD'ye sağlanmasını öngören bir anlaşma duyurdu. Anlaşma, özellikle tarım makineleri ve nakliye için dizele bağımlı olan Orta Batı eyaletlerinde yakıt fiyatlarının yüksekliğinden şikayetçi olan seçmenleri hedefliyor. Trump, Truth Social'da yaptığı paylaşımda anlaşmanın "Amerikalılar için daha düşük fiyatlar" getireceğini belirtti ve Hazine Bakanlığı'na Rus dizelinin küresel piyasalarda satışını engelleyen kısıtlamaları askıya alma talimatı verdi.

İki gün sonra Trump, Rusya ile Ukrayna arasında yeni bir "enerji ateşkesi" anlaşmasını duyurdu. Ancak Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky, anlaşmadan önceden haberdar olmadığını, yine de ülkesinin buna uyacağını söyledi. Rusya ise sessiz kaldı ve Pazar gecesi Ukrayna'daki elektrik santrallerine yeni bir saldırı dalgası başlattı. Zelensky pazartesi günü yaptığı açıklamada, "Putin'in Truth Social okumadığı açık" dedi ve Rusya enerji ateşkesine uymazsa karşılık vereceklerini ekledi.

Kongre'den ve müttefiklerden tepkiler

Trump'ın dizel anlaşması, kendi partisinden isimler dahil olmak üzere ABD'de endişe yarattı. Dört Cumhuriyetçi senatör, Demokratlarla birlikte bir mektup yayımlayarak Başkan'ı kararından "derhal geri dönmeye" çağırdı. Senatörler, "Kongre 2022'de Rus enerji ithalatını açıkça yasaklayarak Amerikan dolarının Putin'in Ukrayna'ya karşı acımasız savaşını finanse etmesini engelledi" dedi. "Trump'ın Rus dizel ithalatına izin verme kararı bu yasaya doğrudan aykırıdır."

Kanada Başbakanı Mark Carney ise enerji ateşkesine "güçlü destek" verdiğini ancak dizel anlaşmasının Avrupa'da barış ve istikrarı zayıflatarak Rusya'nın savaşını finanse etmesine yardımcı olduğunu söyledi.

Ateşkes duyurusuna rağmen dizel fiyatlarında kayda değer bir düşüş yaşanmadı; fiyatlar hala galon başına 6 doların üzerinde seyrediyor. Bu arada Yemen'deki Husi saldırıları Suudi Arabistan'daki havalimanları ve enerji altyapısını hedef alarak en az 13 kişinin ölümüne yol açtı. Eski ABD'nin Suudi Arabistan Büyükelçisi Michael Ratney, BBC'ye yaptığı açıklamada saldırıların sivil havalimanlarına yönelik olduğunu ve daha geniş bir bölgesel çatışma riski taşıdığını belirtti.

Trump son haftalarda küresel enerji sıkıntılarının ana kaynağı olarak Orta Doğu'yu değil Ukrayna'yı işaret ediyor. Ancak uzmanlar, seçmenlerin enerji fiyatlarındaki sorumluluğu mevcut yönetime yükleyebileceğini vurguluyor.