Suudi Arabistan: Mekke güneyinde Husi insansız hava aracı düşürüldü

Suudi Arabistan, Salı akşamı İslam'ın en kutsal şehri Mekke'nin güneyinde bir Husi insansız hava aracını (İHA) düşürdüğünü açıkladı. Yemen'deki Suudi liderliğindeki koalisyonun sözcüsü Turki el-Maliki, Mekke'nin hedef alınmasını "utanç verici bir eylem" olarak nitelendirdi.

Mekke, İslam'ın en kutsal mabedi Kabe'nin bulunduğu ve hac ibadetinin merkezini oluşturan şehir. İslam İşbirliği Teşkilatı'na üye 57 ülke, Mekke ile İslam'ın ikinci kutsal mabedinin yer aldığı Medine bölgesine yönelik saldırıların "kabul edilemez ve tahammül edilemez bir ihlal" olduğunu bildirdi.

Ancak Yemen'in batısının büyük bölümünü kontrol eden ve İran tarafından desteklenen silahlı grup Husiler, Mekke'i hedef aldıklarını reddetti. Husilerin askeri sözcüsü Yahya Sarea, Suudi Arabistan'ı "uydurma ve yalanlar" üretmekle suçladı.

Sarea, "Yemen'den kutsal mekânlara yönelik herhangi bir tehdit yok. Operasyonlarımız onların petrol tesislerini ve askeri üslerini hedef alıyor, kutsal mekânlarla uzaktan yakından ilgisi yok" dedi. Sarea, son bir haftada Husilerin kontrolündeki bölgelere düzenlenen 450'den fazla Suudi hava saldırısına misilleme olarak Suudi Arabistan'a İHA ve füze gönderdiklerini belirtti. Ayrıca Marib vilayeti üzerinde bir Suudi savaş uçağını düşürdüklerini öne sürdü.

Suudi liderliğindeki koalisyondan bu iddiaya ilişkin henüz bir açıklama gelmedi. Tümgeneral Maliki ise güçlerinin "terörist Husi milislerine ve onların düşmanca ve terörist davranışlarına karşı gerekli ve caydırıcı önlemleri almaktan çekinmeyeceğini" söyledi.

Suudi Arabistan'da güvenlik uyarıları ve ABD'den seyahat tavsiyesi

Salı günü Suudi yetkililer, aralarında Mekke ve ülkenin ikinci büyük şehri Cidde'nin de bulunduğu batı bölgelerinde gelen mühimmatlara ilişkin bir dizi kısa güvenlik uyarısı yayımladı.

ABD'nin Suudi Arabistan büyükelçiliği de "seyahati yeniden değerlendirin" tavsiyesi yayımlayarak Husi saldırılarının şehirleri, altyapıyı, havalimanlarını, askeri üsleri, diplomatik tesisleri ve enerji tesislerini hedef aldığı uyarısında bulundu.

Husiler son dönemde Suudi destekli hükümet yanlısı güçlerden Yemen'in Kızıldeniz kıyısındaki geniş bölgelerin kontrolünü ele geçirdi. Geçen hafta stratejik liman kenti Muhha ile Bab el-Mendeb Boğazı'ndaki Perim Adası'nı aldılar. Bu boğaz, Asya ile Avrupa'yı Kızıldeniz ve Süveyş Kanalı üzerinden birleştiren önemli bir deniz ticaret yolunun güney kapısı konumunda.

Husiler uluslararası deniz taşımacılığına tehdit oluşturmadıklarını belirterek Suudi Arabistan'a ait gemileri hedef almaya devam edeceklerini yineledi. ABD ve İsrail'in İran ile yaşadığı savaşın Basra Körfezi'ndeki Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapatmasının ardından Suudi Arabistan petrol ihracatında Kızıldeniz'e yönelmiş durumda.

Petrol boru hattı ve bölgesel gerilim

Bu arada Suudi Arabistan'ın Körfez'den Kızıldeniz'deki Yanbu limanına ham petrol taşımakta kullandığı Doğu-Batı Boru Hattı, ülkenin Irak'taki İran destekli milisleri suçladığı bir saldırıda ağır hasar gördükten sonra kapatılmak zorunda kaldı. Bazı uzmanlar boru hattının onarımının bir aydan fazla sürebileceğini belirtirken, ABD Enerji Bakanı Chris Wright Salı günü petrolün birkaç gün içinde hattan akmasının beklendiğini söyledi.

BBC'nin ABD'deki medya ortağı CBS News'a konuşan iki kaynağa göre, Suudi Arabistan'ın fiili yöneticisi Veliaht Prens Muhammed bin Selman, ABD Başkanı Donald Trump'a Husilere karşı askeri müdahale yapılması için bizzat baskı yaptı. Kaynaklara göre Trump şu ana kadar ABD ordusunu doğrudan devreye sokmayı reddetti; bunun yerine istihbarat ve hedefleme desteği sağlamayı teklif etti.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Salı günü Yemen hükümeti ve Suudi Arabistan'ın Husilere karşı daha kararlı adım atılması çağrısı yaptığı acil bir toplantı düzenledi. Konsey üyeleri, küresel tedarik zincirlerinin kesintiye uğramaması için Kızıldeniz'de seyrüsefer serbestisinin korunması gerektiği konusunda görüş birliğine vardı.

Uluslararası Göç Örgütü'ne (IOM) göre Yemen'de Husiler ile hükümet yanlısı güçler arasındaki çatışmalar nedeniyle 90 binden fazla kişi yerinden edildi. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Pazar günü, Ağustos başından bu yana en az 500 kişinin öldürüldüğünü, bunlardan 297'sinin son bir haftada yaşandığını bildirdi.

Yemen 2014'te Husilerin başkent Sanaa'dan hükümeti devirmesiyle başlayan iç savaşla harap oldu. Çatışma, 2015'te Suudi liderliğindeki Arap ülkeleri koalisyonunun hükümetin yönetimini yeniden tesis etmek amacıyla müdahalesiyle tırmandı. BM'ye göre çatışmalarda 150 binden fazla kişi öldü ve 22 milyondan fazla kişi bir tür yardıma muhtaç durumda.