Plastikten yapılan kurabiyeler astronotların menüsünde olabilir

NASA destekli bir proje kapsamında araştırmacılar, plastik atıkları ve tarımsal atıkları özel mayalar kullanarak gıdaya dönüştürdü. Elde edilen karışım, 3D yazıcıyla kurabiye şekline getiriliyor.

Plastikten üretilen kurabiyeler, bilimkurgu filmlerinden fırlamış gibi görünse de araştırmacılar, NASA'nın desteklediği bir proje kapsamında bu ürünü yaratmayı başardıklarını söylüyor. Proje, gelecekteki uzay görevlerinde astronotları beslemeyi amaçlıyor.

Geliştirilen teknoloji, özel olarak tasarlanmış mayalar kullanarak plastikleri ve tarımsal atıkları yenilebilir proteinlere, yağlara ve aroma vericilere dönüştürüyor. Elde edilen karışım, 3D yazıcıdan geçirilerek disk şeklinde bir "kurabiye" haline getiriliyor.

Maya ile plastikten besin üretimi

Projeyi yürüten Southern Illinois Üniversitesi Carbondale'den mikrobiyolog Dr. Lahiru Jayakody, "Laboratuvarım plastik geri dönüşümü için teknolojiler geliştiriyor. Neden gıdaya bakmayalım dedik. Plastik karbondur ve gıda da karbondur" dedi. Ekip, plastikten elde edilen kurabiyeleri henüz tatmadı; çünkü insanlar üzerinde test onayı bekleniyor. Ancak kurabiyelerin aromasının yüksek puan aldığı bildiriliyor.

Yöntem, plastik atığı besine dönüştürmek için önce en yaygın plastik türlerinden biri olan polietilen tereftalatın (PET) yüksek sıcaklık ve basınçta su ve oksijenle 'sindirilmesini' içeriyor. Bu işlem, plastiği daha küçük karbon zengini moleküllere ayırıyor. Ardından bu moleküller, genetiği değiştirilmiş mayalara besin olarak veriliyor. Mayalar, plastikten gelen karbonu protein, yağ ve diğer besin maddelerine dönüştürüyor.

Uzay yolculukları için çözüm mü?

Jayakody, "Bir astronot Mars'a gittiğinde aşırı koşullarda hayatta kalmak zorunda. Gidiş-dönüş üç yıl sürüyor. Elindeki her şeyi kullanmalısın" dedi. Proje, NASA'nın Uzay Gıda Yarışması'nın bir parçası olarak finanse edildi. Bu yarışma, uzun yolculuklarda astronotları besleme sorununu çözmek için yeni gıda teknolojileri geliştirmeye davet ediyor.

Şu anda kurabiyelerin kilogram başına maliyeti 60 dolar civarında. Ancak mayanın verimliliğinin artırılması ve üretimin ölçeklendirilmesinin maliyeti düşürmesi bekleniyor.

Ekip, bu konseptin uzun mesafeli uzay yolculuklarının yanı sıra denizaltılar veya afet bölgeleri gibi aşırı ortamlarda da faydalı olabileceğini, hatta plastik atık ve gıda üretimi sorunlarına ekolojik bir çözüm olabileceğini düşünüyor. Jayakody, "Küresel gıda talebinin 2050'ye kadar yüzde 35 ila 56 artması bekleniyor ve gelecekte dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 30'u açlık riskiyle karşı karşıya kalacak. Bunu çözmenin yolunun mikroorganizmaları kullanmak olduğuna inanıyorum" dedi.

Ancak ekip, bu kurabiyelerin yaygın kabul görmesi için halkın plastikten üretilen gıda yeme fikrine alışması gerekebileceğini kabul ediyor.