MI5 şefi: Rusya Brexit oylamasına müdahale etmeyi denedi

İngiltere iç istihbarat teşkilatı MI5'ın Genel Direktörü Ken McCallum, Rusya'nın 2016'daki Brexit referandumuna müdahale etmeye çalıştığını, ancak bu girişimin sonuca etkisinin abartılmaması gerektiğini söyledi.

McCallum, Londra'daki MI5 merkezinde yıllık konuşmasını yaptıktan sonra soruları yanıtladı. Açıklamaları, Başbakan Andy Burnham'ın 2016 oylamasına Moskova'nın müdahale ettiğinin "açık" olduğunu söylemesi ve bazı Brexit yanlılarının tepkisini çekmesinin ardından geldi.

McCallum'a göre, referandumda çevrimiçi trol ve botlar üzerinden müdahale girişimi olduğu "kamu kayıtlarında yer alıyor". Ancak McCallum, Rus trollerinin bu çabalarının "görece etkisiz" kalmasına rağmen yeniden manşetlere taşınmaktan "memnun olacağını" belirtti.

"Müdahale girişimi ile sonucun değiştirilmesi arasında gerçekten önemli bir fark var" diyen McCallum, "Bu trolleri dev gibi göstermekle hasımlarımızın ekmeğine yağ sürmeyelim diye biraz endişeliyim" ifadesini kullandı.

Tartışmanın siyasi yansımaları

Muhafazakâr Parti genel başkan yardımcısı Alex Burghart, McCallum'un sözlerini başbakana yönelik "sıra dışı bir azar" olarak nitelendirdi. Reform UK lideri Nigel Farage ise Burnham'ı yalan söylemekle suçlayarak referandumda "Rus müdahalesi olmadığını" savundu.

Eski Başbakan Boris Johnson da 2016'da Dışişleri Bakanı olduğunda güvenlik servislerinin kendisine "Rusya ya da başka bir gücün referandumu başarıyla etkilediğine dair kanıt bulunmadığını" söylediğini belirtti. Johnson, "Ya güvenlik servisleri görüş değiştirdi - ki bu çok tuhaf olurdu - ya da Burnham kendisine söylenenler konusunda yalan söylüyor" dedi.

Başbakan Burnham, Muhafazakâr lider Kemi Badenoch'un Rus müdahalesi nedeniyle referandum sonucunun gayrimeşru olduğunu ima ettiği iddiasını reddetti. Burnham, Rusya'nın 2019 genel seçimlerine müdahale aradığının "kayıtlarda" olduğunu belirterek, "Bunun ilk kez yaşandığını düşünmek akıl almaz" dedi.

Downing Street'ten (İngiltere Başbakanlık Ofisi) bir sözcü de başbakanın Rusya'nın referandum sonucunu etkilemeye çalıştığına yüksek olasılıkla inandığını, ancak bu çabaların başarılı olduğunu düşünmediğini açıkladı. Muhafazakârlar, Burnham'ı "referandum sonucunun meşruiyetini sorgulamaya çalışırken yakalanıp utanç verici biçimde geri adım atmakla" suçladı.

2020'de yayımlanan bir parlamento raporu, Rusya'nın İngiltere'deki seçim ve referandumlara müdahale edip etmediği konusunda kesin bir sonuca ulaşmamış, ancak hükümeti Rus "trol" hesaplarından gelen tehdidi tam olarak değerlendirmediği ve karşı koymadığı için eleştirmişti.