Leicestershire'daki çiftlik kuş nüfusundaki düşüşü tersine çevirdi

İngiltere'nin Leicestershire ve Rutland sınırında yer alan Allerton Projesi çiftliğinde, tarımsal kuş nüfusu 1992'den bu yana %145 arttı. Ülke genelinde aynı dönemde tarla kuşlarının sayısı %23 azaldı. Çiftlik, otuz yılı aşkın süredir gıda üretimi ile yaban hayatını bir arada sürdürmenin yollarını araştırıyor.

Çiftliğin direktörü Alastair Leake, kışlık buğday tarlasında iki farklı ekim yöntemini karşılaştırıyor. Tarlanın bir tarafı ekim öncesi sürülmüş, diğer tarafına tohum doğrudan toprağa ekilmiş. Sürülmemiş tarafta önceki hasattan kalan sap ve kök kalıntıları toprağı örtüyor. Leake, kuşların tamamının bu tarafta beslendiğini söylüyor. Püsküllü vejetasyonun altında tohumlar, solucanlar ve böcekler bulunuyor. Sürülmüş tarafta ise bunlar toprağa gömülmüş durumda.

Üç yöntem: kuş sofrası, böcek bankı ve yemlik

Leake, bu tür denemelerin 320 hektarlık çiftlikte kuş sayısını artırdığını belirtiyor. Çiftlikteki yöntemlerden ilki, tarlayı ikiye bölen ve "kuş sofrası" olarak adlandırılan şerit. Bu şeritlerde kış boyunca kuşlara tohum sağlamak için kara lahana, teasel, sorgum ve darı yetiştiriliyor. Leake, Ocak, Şubat ve Mart aylarındaki "açlık dönemini" atlatan kuşların yeniden üremeye hazır hale geldiğini söylüyor.

Kuş sofrasına komşu alanda "böcek bankı" bulunuyor. Uzun, öbek oluşturan çok yıllık çimenlerle kaplı bu işlenmemiş şeritte, yıllar içinde ölen bitkiler kalın bir lifli tabaka oluşturuyor. Böcekler burada kışı geçiriyor. Leake, havalar ısındığında böceklerin tarlaya çıkarak zararlıları yediğini, bunun da ilaçlamaya gerek bırakmadığını söylüyor. Böcekler ayrıca kuşlara besin sağlıyor.

Çiftlikte bir başka yöntem de bahçelerde kullanılan kuş yemliklerinin tarlaya uyarlanmış hali. Yemlikler kışın buğdayla dolduruluyor ve tarla kuşları buradan besleniyor.

Yırtıcı kontrolü ve ülke geneline yayılma tartışması

Yaban kuşlarının korunmasında daha az konuşulan bir konu da yırtıcı kontrolü. Tilki ve karga gibi hayvanlar yumurta ve yavruları yiyerek yerde yuva yapan hassas türlerin toparlanmasını geciktirebiliyor. Yırtıcı öldürmek tartışmalı bir yöntem. Leake, Allerton'daki yaklaşımın olabildiğince insani olduğunu, yırtıcıların yalnızca kuşlar için en hassas dönem olan yuvalama mevsiminde hedef alındığını söylüyor.

Leake, bu önlemlerin yaban kuşu nüfusundaki düşüşün tersine çevrilebileceğini gösterdiğini belirtiyor. Ülke genelindeki sayılar düşmeye devam ederken Allerton'da kayıtların başlangıcından bu yana en yüksek kuş sayısına ulaşıldığını aktarıyor. Ona göre bunun nedeni, çiftliğin doğa için giderek daha iyi yönetilmesi. Leake, doğru teşvikler sağlandığı takdirde aynı yöntemin ülke genelinde uygulanmasının önünde engel görmediğini söylüyor.

İngiltere'de tarım uygulamalarındaki değişimler tarla kuşu nüfusunu ciddi biçimde etkiledi. Kuş koruma kuruluşu RSPB'ye (Kraliyet Kuşları Koruma Derneği) göre pestisit kullanımının artması ve uygun yaşam alanlarının kaybı bazı türlerin yok olmasına yol açtı. Allerton'da ise özellikle ardıç kuşu, karatavuk ve ketenkuşu sayısı artıyor.