Kuzey İrlanda Bakanı'ndan Stormont'a 1,5 milyar sterlinlik 'son teklif'

Kuzey İrlanda Bakanı Chris Bryant, Stormont'a sunulan yaklaşık 1,5 milyar sterlinlik mali paketin "son teklif" olduğunu açıkladı. Bakan, yürütme partilerine teklife yanıt vermeleri için önümüzdeki perşembe gününe kadar süre tanıdı.

Sir Chris Bryant, başka kaynak bulunmadığını belirterek Kuzey İrlanda Yürütme Organı'nın (Stormont'taki yerel yönetim) bütçe üzerinde anlaşması gerektiğini söyledi. Anlaşmaya varılamaması halinde "her olasılığı" değerlendirmek zorunda kalacağını, bunun içinde bütçenin Westminster'daki İngiliz parlamentosunda geçirilmesinin de bulunduğunu ifade etti.

"Bütçe için yasa çıkarmak istemiyorum. Oturup mümkün olduğunca işbirliği yapacağım" dedi.

Bu ayın başlarında Bryant, gelecek üç yıla yayılan yaklaşık 1,5 milyar sterlinlik bir mali paket teklif etmişti. Bu teklif, ilk aşamada öne sürülen 1,1 milyar sterlinlik önerinin artırılmış haliydi.

Ancak yürütme partileri teklifin yeterli olmadığını savundu ve bütçe belirlemelerine olanak tanıyacak bir anlaşmaya varmadan önce ciddi boşluklar bulunduğunu belirtti.

Yürütme organının bu mali yıl için bütçe belirlemesi gereken tarihin üzerinden yaklaşık altı ay geçti.

"Daha fazla para yok"

BBC Newsline'a konuşan Sir Chris, yürütme partilerine bu yıl ve gelecek iki yıl için bütçe anlaşması planıyla önümüzdeki perşembe günü öğlene kadar kendisine dönmeleri için süre verdiğini söyledi.

"Bu benim son teklifim. İyi bir teklif" dedi. "Daha fazla para yok. Birleşik Krallık hükümetinin mali durumu şu anda çok sıkı" diye ekledi.

Yürütme organı teklifi kabul etmezse Westminster'da bütçe sunmaya hazır olup olmadığı sorusuna Sir Chris, "Her olasılığa bakmak zorundayım. Elbette. Bu konuda sorumlu davranmalıyım" yanıtını verdi.

Bütçe için yasa çıkarmak istemediğini ve yürütme partileriyle anlaşmaya varmak için çalışmayı tercih ettiğini belirtti. "Bütçeyi yürütme organı üzerinden belirlemek mümkün olmazsa, o zaman başka biri onlar adına bunu yapmak zorunda kalır" dedi.

Sir Chris ayrıca yürütme organının ek gelir yaratmayı değerlendirmek zorunda kalacağını, ancak bakanlara bunun nasıl yapılacağını söylemenin kendi görevi olmadığını ifade etti. Su ücreti uygulamasını yürütme partileriyle özellikle gündeme getirmediğini belirtti.

Yürütme partileri, ilk sunulan üç yıla yayılı 1,1 milyar sterlinlik paketi reddetmişti. Partiler, artırılmış fon sağlamak için hükümetle görüşmelerini sürdürüyor.

Partilerden tepkiler

Maliye Bakanı John O'Dowd, Stormont bakanlıklarının karşı karşıya olduğu mevcut mali baskının yaklaşık 1,6 milyar sterlin olduğunu belirterek "yani biraz daha yolumuz var" demişti.

Sinn Féin sözcüsü, "İngiliz hükümetinin mevcut teklifi, kamu hizmetlerimizi finanse etmek, dönüştürmek ve iyileştirmek için gerekenin çok altında kalıyor" dedi. Sözcü, bölgenin Galler ve İskoçya'dan daha az fon aldığını, bunun giderilmesi halinde 1 milyar ile 3 milyar sterlin arasında dönüştürücü bir artış sağlanacağını savundu.

Ulster Unionist Party'den (UUP) Steve Aiken ise "buna son teklif denmesi, onu adil ya da yeterli bir teklif yapmaz" dedi. İngiliz hükümetinin başlangıç pozisyonundan önemli ölçüde geri adım attığını, bunun kabul edilmesi gerektiğini belirten Aiken, kapsamlı tasarruflara rağmen sunulan yıllık fonun tek başına sağlık alanındaki baskıyı zor karşılayacağını söyledi.

Hükümetin masadaki teklifi, bu yıl günlük baskılar için 450 milyon sterlin ek kaynak ile 2027/28 ve 2028/29 yıllarında ilave 400 milyon sterlin içeriyor.