İngiltere bütçesi: Evlere 100 sterlin enerji yardımı geliyor

İngiltere Maliye Bakanı John Healey, artan yaşam maliyetleri karşısında ailelere bir miktar destek sağlanacağını açıkladı. Bakan bu desteği "nefes alma alanı" olarak nitelendirdi. Açıklamalar, enerji faturalarının ocak ayında yüzlerce sterlin artmasının beklendiği bir dönemde geldi.

Bütçedeki başlıca düzenlemeler doğrudan hane bütçelerini ilgilendiriyor. İşte öne çıkan maddeler:

Enerji yardımı ve faturalar

İngiltere'de council tax (belediye vergisi) A ile D arasındaki bantlarda oturanlara ocak ayından itibaren 100 sterlinlik tek seferlik "Hanehalkı Enerji Ödemesi" yapılacak. Ödeme doğrudan banka hesabına yatırılacak ve bankalardan alınacak ek vergiyle finanse edilecek.

İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda yönetimlerine eşdeğer fon aktarılacak; bu bölgeler aynı ödemeyi yapıp yapmayacaklarına kendileri karar verecek.

Ekim ayında yürürlüğe giren elektrik faturalarında KDV indirimi nisanda sona erecekken temmuza kadar uzatıldı. Ayrıca İngiltere, İskoçya ve Galler'de gaz bağlantısı için alınan sabit günlük ücretler gelecek yıl ya da "mümkün olan en kısa sürede" kaldırılacak. Bu ücretler daha sonra kullanılan her birim enerjinin fiyatına yansıtılacak. Hazine hesaplarına göre hanelerin yüzde 60'ı yılda ortalama 45 sterlin tasarruf edecek, ancak bu tasarruf ocak ayındaki büyük zamdan sonra gelecek. Daha fazla enerji kullanan büyük haneler ve kalabalık düşük gelirli aileler ise şu anda ödediklerinden daha fazla ödeyecek.

Yakıt vergisi ve ulaşım

2022'de Rishi Sunak tarafından getirilen benzin ve motorinde 5 penilik "geçici" yakıt vergisi indirimi temmuza kadar uzatıldı. Böylece sürücüler litre başına 52,95 peni ödemeye devam edecek. İran savaşının etkisiyle motor yakıtı fiyatları keskin şekilde arttı; dizel geçenlerde litre başına 2 sterlini aşarak yeni rekor kırdı.

Tasarruf, vergi ve ücretler

Bakan, selefinin nakit Bireysel Tasarruf Hesapları'nda (ISA) vergisiz tasarruf limitini düşürme planını iptal etti. Rachel Reeves'in planına göre Nisan 2027'den itibaren 65 yaş altındakiler ISA'da yılda 20.000 sterlin yerine yalnızca 12.000 sterlin nakit tutabilecekti. Hükümet bunun yerine ilk kez yatırım yapacaklar için yeni bir "Başlangıç ISA" oluşturmayı planlıyor. Büyük tasarrufu olanlar ya da vergisiz ISA limitini kullanmayanlar nisandan itibaren daha fazla vergi ödeyecek. Temel vergi mükellefleri için 1.000 sterlin, üst dilimdekiler için 500 sterlinlik yıllık tasarruf geliri istisnasının üzerindeki tasarruf vergisi oranları nisanda sırasıyla yüzde 24 ve yüzde 44'e çıkacak.

Asgari ücret nisanda yüzde 3,9 artacak. 21 yaş ve üstü çalışanlar için saat ücreti 12,71 sterlinden 13,21 sterline, 18-20 yaş arası için 10,85 sterlinden 11,27 sterline, 16-17 yaş için 8 sterlinden 8,31 sterline yükselecek. Çıraklık ücreti de 8 sterlinden 8,31 sterline çıkacak.

Devlet emekliliği, üçlü kilit politikası gereği ortalama ücret artışına paralel olarak yüzde 3,9 artacak. Nisan 2016'dan sonra emeklilik yaşına ulaşanlar için sabit oranlı devlet emekliliği haftada 250,70 sterlin, yılda 13.036,40 sterlin olacak. Daha önce emekli olanlar için eski temel emeklilik haftada 192,10 sterlin, yılda 9.989,20 sterlin olacak.

İlk ev alıcıları için hazırlanan ISA'nın, eleştirilen Lifetime ISA'nın yerini alması planlanıyor. 450.000 sterlinlik eşiğin üzerinde ev alırken Lifetime ISA'dan para çekmenin cezası kaldırılacak. İngiltere'de ilk ev alıcılarının yüzde 2,5 peşinatla yeni yapılmış ev almasına olanak tanıyan "İlk Evim" öz sermaye programı da doğrulandı.