Hindistan'ın internet altyapısı denizaltı kablolarına mı bağlı?

Hindistan'ın en büyük dijital açıklarından biri Mumbai'nin Umman Denizi kıyısındaki altı kilometrelik bir bölümde yatıyor. Kentin kuzeybatısındaki yoğun nüfuslu Versova semti çevresinde, Hindistan'ın 18 kıtalararası denizaltı kablosundan en az 13'ü birbirine sadece altı kilometre mesafede karaya çıkıyor. Bu kablolar, ülkenin Avrupa, Afrika ve Batı Asya'ya yönelik uluslararası bant genişliğinin yaklaşık yüzde 95'ini taşıyor.

Takshashila Enstitüsü adlı düşünce kuruluşundan Anwesha Sen, bu ağın ciddi bir kırılganlık taşıdığını belirtiyor: "Bu kabloların birçoğu aynı anda ve ister kazara ister kasıtlı kesilirse, Hindistan'ın Batı Asya, Afrika ve Avrupa'ya yönelik bant genişliğinin büyük kısmı etkilenir." Ancak kablo mimarisi trafiğin yönlendirilmesine izin verdiği için kesinti tam bir karanlığa yol açmıyor. Trafik, Chennai ve Kochi gibi güney kentlerindeki diğer çıkış noktalarına aktarılabiliyor.

Denizaltı kablolarının önemi ve dağılımı

Denizaltı kabloları, okyanus tabanına döşenen ve veriyi ışık hızında taşıyan fiber optik demetleri olarak internetin gizli otoyollarını oluşturuyor. Dünya genelinde yaklaşık 1,4 milyon kilometre uzunluğunda kablo döşenmiş durumda ve küresel iletişim trafiğinin yaklaşık yüzde 99'u bu kablolar üzerinden sağlanıyor. Ucuz veri sayesinde Hindistan, dünyanın en büyük internet pazarlarından biri haline geldi; 2025 sonu itibarıyla 1 milyarın üzerinde geniş bant abonesi bulunuyor.

Hindistan'ın bu görünmez altyapıya bağımlılığı, ülkenin sahip olduğu kısıtlı altyapıyla tezat oluşturuyor. Hindistan, küresel veri tüketiminin yaklaşık yüzde 20'sini karşılarken, dünyadaki denizaltı kablolarının yalnızca yüzde 3'üne bağlı. Ülkede 21 kablo iniş istasyonu bulunuyor; bu sayı küresel olarak planlanan ve aktif istasyonların yaklaşık 1.900 olduğu düşünüldüğünde toplamın yüzde 1'ine bile denk gelmiyor. Broadband India Forum (BIF) Başkanı Aruna Sundararajan, iniş istasyonlarının sayısının birkaç kat artırılması gerektiğini söylüyor.

Onarım kapasitesi ve bürokratik engeller

Hindistan'ın kablolarının 18'inden 11'i 20 yaşın üzernde ve 25 yıllık ekonomik ömürlerinin sonuna yaklaşıyor. Dijital altyapı şirketi Lightstorm'un CEO'su Amajit Gupta, önemli bir kısmın ekonomik ömür sonunda olduğunu kabul ediyor. Ancak asıl sorun, onarım kapasitesinin yetersizliği. Hindistan'ın kendi denizaltı kablo onarım gemisi bulunmuyor; onarımlar Dubai veya Singapur'dan gelen yabancı gemilerle yapılıyor ve bu gemilerin Hint sularında çalışabilmesi için uzun süren izin süreçleri gerekiyor. Anwesha Sen, "Her kablo arızası Dubai veya Singapur'dan gelen yabancı gemilere bağlı; bu da haftalarca süren bir süreç" diyor.

Gupta, asıl yapısal sorunun yönlendirme kapasitesi değil, onarım kapasitesi olduğunu belirtiyor. Sundararajan ise bürokrasiyi en büyük engel olarak görüyor: Bir kablo iniş istasyonu kurmak için en az 16 bakanlıktan yaklaşık 50 izin gerekiyor. Telekom, savunma, içişleri, denizcilik, limanlar ve çevre gibi 16 kurumun sürece dahil olduğunu söyleyen Sundararajan, yönetimin parçalı olduğunu ve tek pencere sistemine ihtiyaç olduğunu vurguluyor.

Gelecek ve öneriler

Hindistan hükümeti, denizaltı kablo sistemlerini kritik telekomünikasyon altyapısı olarak nitelendirmeye başladı. Sundararajan, bu statünün daha hızlı izinler, acil onarım mekanizmaları ve Hint kablo onarım kapasitesinin geliştirilmesini getirmesini bekliyor. Ayrıca kablo güzergahlarının yasal koruma altına alınmasını, gemi çapa ve trol faaliyetlerinin sınırlandırılmasını öneriyor.

Artan yapay zeka talebi, veri merkezlerinin hızla büyümesine yol açıyor; Hindistan'da kurulu veri merkezi kapasitesi 2020'de 375 MW'tan bugün yaklaşık 1.575 MW'a çıktı. Ancak denizaltı kablo planlamasının üç-dört yıl sürmesi, bu kapasitenin yeterince hızlı artmamasına neden oluyor. JP Küresel Üniversitesi'nden Pooja Bhatt, ülkenin genç nüfusu ve 'Dijital Hindistan' hedefleri göz önüne alındığında kendi internet altyapısını kurması gerektiğini savunuyor.

Hindistan'da şu anda dört yeni denizaltı kablo sistemi yapım aşamasında ve üç planlama aşamasında. Lightstorm, Malezya ve Singapur ile bağlantı sağlayan I-2SEA adlı sistemde bir konsorsiyuma liderlik ediyor. Bu sistem, Machilipatnam ve Güney Chennai'de çift giriş noktası içerecek. Gupta, "Bağlantı tarihsel olarak Mumbai çevresinde toplandı, ancak bu yoğunlaşma sektörün kaçınması gereken bir risk" diyor.

Hindistan, olağanüstü hızla veri tüketen bir ülke olarak büyürken, onu dünyaya bağlayan fiziksel altyapının kırılganlığı ön plana çıkıyor. Ülkenin mevcut iniş istasyonları, sayıları ve kapasiteleriyle artan veri merkezi yatırımlarını karşılayıp karşılamayacağı belirsizliğini koruyor.