Fransa'da orman yangınlarının üçte biri kasıtlı çıkarılıyor

Fransa'da bu yaz orman, çalılık ve fundalık alanlarda rekor düzeyde 115 bin hektarın yanmasının ardından, İçişleri Bakanlığı'nın verilerine göre yangın çıkarma şüphesiyle 514 kişi gözaltına alındı. Gözaltına alınanların 198'i reşit olmayan çocuk ve gençlerden oluşuyor.

Uzmanlar, Fransa'da orman yangınlarının yaklaşık üçte birinin kasıtlı olarak çıkarıldığını belirtiyor. Ülkenin resmi istatistiklerine göre, tam verilerin bulunduğu son yıl olan 2025'te kundaklama, orman yangınlarının en büyük tek nedeni oldu ve yangınların yüzde 29,4'ünü oluşturdu.

gözaltına alınan şüpheliler arasında 15 yaşında bir çocuk, 36 yaşında bir erkek ve 50 yaşında bir kadın da bulunuyor. Bu kişiler sırasıyla Bordeaux, Perpignan ve La Rochelle çevresinde yangın çıkarmakla suçlanıyor.

Yangınların nedenleri ve faillerin profili

Fransa'da yangınlar nedene göre sınıflandırılıyor: doğal (yıldırım gibi), kaza sonucu (araç yangını veya elektrik arızası), mesleki ihmal (makineden çıkan kıvılcım), bireysel ihmal (sigara veya mangal) ve kasıtlı yangınlar. Hükümetin yaz boyunca radyo, televizyon ve internette yayınladığı kamu spotuna göre, yangınların onda dokuzu insan faaliyetinden kaynaklanıyor ve bunların yaklaşık üçte ikisi ihmal sonucu çıkıyor.

Bir erken analize göre, bu yıl gözaltına alınan kundaklama şüphelilerinin yüzde 97,5'i erkek ve yaş ortalaması 32,5. Şüphelilerin yüzde 28,7'si 18 yaşın altında. Yüzde 95'inden fazlası Fransız vatandaşı. Görece küçük bir örneklem olan 80 şüphelinin 37'si işsizdi.

Kriminologlar motivasyonları dört ana kategoriye ayırıyor: komşuyla anlaşmazlık veya çete rekabeti gibi çatışmalar; sigorta dolandırıcılığı gibi maddi kazanç; ideolojik veya siyasi inançlar; ve psikolojik rahatsızlıklar.

Psiyatrist Laurent Layet, piromani hastalarının yangın çıkarmayı kontrol edilemeyen bir dürtü olarak yaşadığını belirtiyor. Piromani, dürtü kontrol bozukluğu olarak sınıflandırılıyor ve ateşe karşı aşırı bir ilgi, eylem öncesi artan gerginlik, sonrasında ise haz veya rahatlama hissi ile tanımlanıyor. Ancak bu kişiler eylemlerinin sonuçlarının farkında ve cezai sorumluluk taşıyor. Layet'e göre piromanyaklar, kasıtlı yangın çıkaranların yalnızca yüzde 5'ini oluşturuyor.

Fransa'da kundaklamanın cezası 10 yıl hapis ve 150 bin avro para cezasından başlıyor. Koruma altındaki ormanların yanması durumunda ceza 15 yıla, ölüm olması durumunda ise müebbet hapse kadar çıkabiliyor.

Klinik psikolog Johanna Rozenblum, yangın çıkaran çoğu kişinin motivasyonunun net olmadığını söylüyor. Ona göre bu kişiler genellikle "sisteme karşı çıkma ve başkalarının malını yok etmekten haz alma" dürtüsüyle hareket ediyor. Rozenblum, bu kişilerin belirgin antisosyal profillere sahip olduğunu belirtiyor. Reşit olmayanlarda ise ergenlik döneminin dürtüselliği ve hayal kırıklığı, olgunlaşmamışlık ve iç isyanla birleşerek verdikleri zararın boyutunu tam olarak kavramalarını engelliyor.