CoreWeave ve Nebius: Yapay zeka balonu patlayacak mı?

Yapay zeka ekosisteminin bir zamanlar pek bilinmeyen bir köşesi, şimdi yatırımcıların en çok tartıştığı konulardan biri haline geldi. San Francisco ve Silikon Vadisi'nde adları bilinen CoreWeave ve Nebius gibi şirketler, yapay zeka altyapısının ekonomik sürdürülebilirliğine ilişkin soru işaretlerini artırıyor.

Neocloud (yeni nesil bulut) olarak adlandırılan bu veri merkezi şirketleri, pahalı bilgisayarlarla dolu büyük tesisler işletiyor ve bu kapasiteyi Anthropic, OpenAI ve Meta gibi büyük yapay zeka geliştiricilerine kiralıyor.

Kaynak: BBC News.

Gartner analistleri 2030'a kadar neocloud şirketlerinin yüzde 80'inin "bağımsız faaliyetlerini sonlandıracağını" öngörüyor. Forrester uzmanları ise "finansal durumlar zayıfladıkça" en az üç şirketin yakında satın alınacağını tahmin ediyor.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent perşembe günü CNBC'de yaptığı açıklamada, neocloud şirketlerine ilişkin endişeleri küçümsemeye çalışarak bu şirketleri "genel ekosistemin küçük ve dışsal bir bileşeni" olarak nitelendirdi.

Borçlanma modeli sorgulanıyor

Neocloud şirketleri genellikle hızlı bilgi işlem gücüne ihtiyaç duyan büyük teknoloji müşterileriyle uzun vadeli kiralama sözleşmeleri imzalayarak kendilerini finanse ediyor. Şirketler daha sonra bu sözleşmeleri ve satın aldıkları yapay zeka çiplerini teminat göstererek borç alabiliyor.

"The Quiet Period" adlı halka arz araştırma kuruluşundan analist Cory Johnson, donanımın peşin ödenmesi gerektiği için neocloud şirketlerinde borçlanmanın yaygın olduğunu belirtti. Johnson, kredi verenlerin bazen CoreWeave'in müşterilerinin (Microsoft veya Meta gibi) kredi değerliliğini şirketin kendisinden daha fazla dikkate aldığını ifade etti. Ona göre bu durum, CoreWeave'in 35,1 milyar dolar (26,3 milyar sterlin) borç biriktirmesini açıklamaya yardımcı oluyor.

Bazı tedirgin yatırımcıların fikir değiştirdiği görülüyor. CoreWeave hisseleri son bir ayda değerinin dörtte birini kaybetti. Nebius, IREN ve Applied Digital gibi diğer neocloud şirketlerinin hisseleri de aynı dönemde yaklaşık aynı oranda veya daha fazla değer yitirdi. Borç yatırımcıları da sektördeki birçok şirketten giderek daha yüksek getiri talep ediyor.

CoreWeave CEO'su Mike Intrator, piyasanın "irrasyonel" davrandığını söyledi ve iş modeline güvendiğini belirtti.

Kripto madenciliğinden yapay zekaya

Neocloud şirketlerinin birçoğu, Bitcoin gibi kripto paralar üreten şirketlerden oluşan dalgalı kripto madenciliği sektöründe doğdu. Kripto madencileri, yapay zeka geliştirmede kullanılan tesislerin bazılarına benzer fiziksel altyapı kullanıyor.

CoreWeave 2017'de Ethereum madenciliğine odaklanarak kuruldu. IREN, Core Scientific ve Applied Digital de kripto madenciliğiyle başladı. Bu altyapı, OpenAI'nin ChatGPT'yi duyurduğu 2022'de yapay zekanın patlama yaşamasıyla bu şirketleri avantajlı konuma getirdi.

Bir istisna olan Nebius, 2024'te ayrılıp adını değiştirmeden önce Rusya'nın Google karşılığı olan Yandex NV olarak biliniyordu.

Şirketlerin başarısı artık büyük yapay zeka geliştiricilerinin ve neocloud şirketlerinin sıklıkla kilit müşterisi saydığı daha büyük veri merkezi operatörlerinin kaderine bağlı. S&P Global bünyesindeki Visible Alpha Research'ün başkanı Melissa Otto, sisteme "muazzam miktarda harcama" girdiğini ve bunun bir "silahlanma yarışı" olduğunu söyledi.

Forrester başkan yardımcısı ve kıdemli analisti Charlie Dai ise modelin bedelinin, değişim karşısında "daha büyük finansal risk" olduğunu belirtti. Bu risk, büyük teknoloji müşterilerinin harcama planlarında yapabileceği ayarlamaları da kapsıyor.

Geçen hafta Microsoft ve Google'ın Wall Street analistlerinin öngördüğünden daha az yapay zeka harcaması öngörmesiyle birçok neocloud şirketinin hisseleri düştü.

Yakında halka arz edilmesi beklenen Anthropic ve OpenAI da büyük önem taşıyor. Tusk Ventures'tan Bradley Tusk, yapay zekanın bir balon olduğunun ortaya çıkması ve patlaması halinde neocloud şirketlerinin "kesinlikle zarar göreceğini" söyledi.

Elon Musk, sosyal medyada yaptığı son paylaşımda bu zorluğun 200'den fazla neocloud şirketinin "gupi düzeyinde ölüm ve konsolidasyon" yaşamasına yol açabileceğini, en küçük şirketlerin en kırılgan olduğunu belirtti. "Bazıları ayakta kalacak, ama çoğu değil" diye ekledi.

Yorkville Ives analistleri şimdilik bilgi işlem gücüne talebin arzı aştığını ve neocloud şirketlerinin büyük veri merkezi şirketlerinin dolduramadığı önemli bir boşluğu doldurduğunu belirtiyor.

Öte yandan Microsoft, 2030'a kadar sürebilecek enerji tedariki sorunları nedeniyle Britanyalı neocloud şirketi Nscale ile bir anlaşmayı iptal etti. Avustralya'nın Firmus şirketi de halka arz planlarını rafa kaldırdı. Bu gelişmeler, veri merkezlerine yönelik tepkiler ve yapay zekanın işçi verimliliğine ne kadar katkı sağlayabileceğine dair soruların arttığı bir dönemde yaşanıyor.