ABD ara seçimleri: 3 Kasım'da Kongre'nin kontrolü belirlenecek

ABD'de 3 Kasım'da yapılacak ara seçimlerde (midterms) Amerikalı seçmenler, Kongre'nin iki kanadı olan Temsilciler Meclisi ve Senato'nun üyelerini belirlemek için sandık başına gidecek. Seçim sonuçları, Başkan Donald Trump'ın görev süresinin kalan kısmı üzerinde belirleyici olacak.

ABD'de seçimler her iki yılda bir yapılıyor. Başkanın dört yıllık görev süresinin ortasında gerçekleşen seçimlere "ara seçim" deniyor. Kongre'nin temel görevleri arasında federal yasaları hazırlamak ve kabul etmek yer alıyor. Bu yasalar ülke genelinde geçerli oluyor.

Kongre'nin yapısı ve mevcut dengeler

Temsilciler Meclisi'nin 435 üyesinin tamamı seçilecek. Üyeler iki yıllık görev süresi için seçiliyor ve yasa teklifleri bu mecliste sunulup tartışılıyor. Senato'da ise 100 sandalyenin 35'i için oy kullanılacak. Senatörler altı yıllık görev yapıyor ve Temsilciler Meclisi'nden gelen yasa tekliflerini onaylama veya reddetme yetkisine sahip.

Halihazırda her iki kanatta da çoğunluk Cumhuriyetçi Parti'de. Cumhuriyetçilerin Temsilciler Meclisi'nde 218 sandalyesi var; bu, kontrol için gereken asgari sayı. Ayrıca kendileriyle birlikte oy veren bir bağımsız üye bulunuyor. Senato'da ise 53 sandalyeye sahipler; kontrol için gereken asgari sayı 51.

Seçim sonuçları ne anlama geliyor?

Eğer Demokratlar en az bir kanadın kontrolünü ele geçirirse, kendi yasa tekliflerini gündeme getirme imkanı bulacak. Bu durumda Trump'ın Kongre'den yasa geçirmesi zorlaşacak ve iç politikaya dair planları sekteye uğrayabilir. Demokratlar ayrıca komisyonlar aracılığıyla Trump dönemine ilişkin çeşitli konuları inceleyebilecek. Parti içinde Trump'ın görevden alınması (impeachment) sürecinin başlatılıp başlatılmayacağı da tartışılıyor.

Cumhuriyetçiler Kongre'deki çoğunluğunu korursa, Trump görev süresinin kalanında planlarını hayata geçirmeye devam edebilecek.

Ara seçimlerde oy pusulasında başkanın adı yer almıyor. Ancak Trump, seçmenleri kendisine destek vermeye ve oylarını onun politikalarına onay olarak kullanmaya çağırıyor.

Seçim kampanyasında öne çıkan konuların başında ekonomi geliyor. Birçok seçmen akaryakıt, gıda, konut ve sağlık hizmetlerindeki fiyat artışlarından şikayetçi. Enflasyon, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) hedeflediği seviyenin üzerinde seyrediyor. Demokratlar, Trump'ın ticaret tarifelerinin fiyatları daha da yükselttiğini savunuyor.

Göçmenlik bir diğer önemli başlık. Cumhuriyetçiler, Trump'ın 2024 seçim vaatlerini yerine getirerek sınır güvenliğini sıkılaştırdığını ve yasadışı göçe yönelik tartışmalı bir mücadele başlattığını belirtiyor. Yapay zeka düzenlemeleri de son haftalarda öne çıkan konular arasında. Her iki partiden üst düzey siyasetçiler yapay zekanın düzenlenmesi gerektiğinde hemfikir; Trump ise teknolojinin gelişimini kontrol edecek yasalar fikrine karşı çıkıyor.

Geçmişte seçmenler genellikle başkanın partisini cezalandırma eğiliminde oldu. Son anketler, Trump'ın onay oranının yüzde 37 civarında, onaylamayanların oranının ise yüzde 61 olduğunu gösteriyor. Göreve başladığında bu oran yüzde 50'nin biraz üzerindeydi.