Takaichi iktidarının birinci yılında sınav veriyor

Japonya'nın ilk kadın başbakanı Sanae Takaichi, erkek egemen siyasette bir yılı geride bıraktı. Göreve geldiğinde kısa süreli bir iktidar öngörüsü yapılan 65 yaşındaki Takaichi, bu tahminleri şimdilik boşa çıkardı ve iktidardaki Liberal Demokrat Parti'yi (LDP) seçim zaferine taşıdı.

Ülke kamuoyunda yapılan son anketlerde Takaichi'nin onay oranı yüzde 50 civarında. Bu oran, göreve geldiğinden bu yana en düşük seviye olsa da Japon liderler için 12. ayında hâlâ dirençli bir rakam olarak değerlendiriliyor ve önceki hükümetlerin sonunu getiren yüzde 30'luk "tehlike bölgesi"nin oldukça üzerinde bulunuyor.

Takaichi, Çin ile Tayvan konusunda yaşanan uzun süreli diplomatik anlaşmazlıkta geri adım atmaması nedeniyle takdir topladı. Sosyal medyayı etkin kullanması da seçmenlerle bağ kurmasına yardımcı oldu.

Kabine skandalı ve vergi tartışması

Ancak Takaichi, iktidarının en sıkıntılı dönemini yaşıyor. Tarım Bakanı Kazuo Yana, kendisini desteklemeyen belediyelerde yol fonlarının kesileceğine dair sözleriyle tepki çekti. Takaichi başlangıçta bakanını savundu, ardından artan baskı üzerine Yana 14 Ekim'de istifa eden ilk kabine üyesi oldu.

Başbakan ayrıca, Japonya'nın yalnızca erkeklerin tahta çıkmasına izin veren veraset yasasında değişikliği fiilen imkânsız kılan düzenlemeleri geçirmekle eleştiriliyor. Okinawa'da ise yerel bir kadının öldürülmesi ve soyulması şüphesiyle bu ay gözaltına alınan bir ABD deniz piyadesinin ardından öfke büyüyor.

Takaichi'nin gıda ve içeceklerde katma değer vergisini iki yıl süreyle yüzde 8'den yüzde 1'e indirme ve zor durumdaki hanelere nakit ödeme yapma planları da belirsizliğini koruyor. Başbakan bu adımların ek borçlanma gerektirmeyeceğini savunuyor ancak finansmanın nasıl sağlanacağını açıklamadı. Japonya kamu borcu hâlihazırda G7 ekonomileri arasında en yüksek seviyede bulunuyor.

Medyayla mesafeli ilişki

Takaichi'nin iletişim tarzı, medya denetiminden kaçındığı yönünde eleştirilere yol açıyor. Görevdeki ilk beş ayında 34 basın toplantısı düzenledi; selefleri Shigeru Ishiba 57, Fumio Kishida ise 90 toplantı yapmıştı. Aynı dönemde X hesabından 370 paylaşım yaptı.

Başbakan, akşamlarını felç geçiren eşi Taku Yamamoto ile evde geçirmeyi tercih ediyor. Görevdeki ilk altı ayında meslektaşlarıyla yalnızca beş kez yemek yedi; selefi Shinzo Abe benzer dönemde 50, Kishida ise 35 buluşma düzenlemişti. Takaichi günde yalnızca iki ila dört saat uyuduğunu belirtiyor.

Uzmanlar, Takaichi'nin kendi yargısına güvenmesinin seçmen nezdinde olumlu karşılandığını ancak koşullar tersine döndüğünde siyasi yalnızlığına yol açabileceğini vurguluyor.