Polyester nasıl dünyanın en nefret edilen kumaşı haline geldi?
Hızlı modanın vazgeçilmezi polyester, gençlerin eleştirileriyle artık bir hakaret sözcüğüne dönüştü. Gen Z, sağlık ve çevre endişeleriyle sentetik kumaşı reddediyor.
Kate Moss 2015 yılında bir pilot için 'basic bitch' ifadesini kullandığında, ana akımda yeni bir hakaret yerleşmişti. 2026'da bu işi polyester üstlenmiş durumda. Gen Z kuşağı, TikTok'ta ucuz görünen videolar ve kullanıcıların zevklerini eleştirirken 'polyester' kelimesini hakaret olarak kullanıyor.
Bu mecazi kullanım, polyesterin gerçekten reddedilişini de yansıtıyor. Hızlı modanın en yaygın sentetik elyafı olan polyester, hem görünümü hem de sağlık endişeleri nedeniyle eleştiriliyor. Bilim insanları, sentetik kumaşlardaki boyaların ve kimyasalların terle cilde işleyebileceğini belirtiyor. Spor salonlarında da 90'lar tarzı doğal kumaşlara dönüş var.
Çevresel Etki ve Siyasi Boyut
Polyester fosil yakıtlardan üretiliyor ve doğada çözünmüyor. Yıkandığında mikroplastik saçıyor. ABD Tarım Bakanlığı bu nedenle 'Plant Not Plastic' girişimini başlattı. Bakanlığın kampanyasında 'Gerçek Amerikalılar pamuk giyer' sloganı kullanıldı. Bu gelişme, polyester karşıtlığına siyasi bir boyut da kazandırdı.
Plastik Gibi Hissettiren Kıyafetler
Tepkilerin bir kısmı, markaların online satışta gösterdiği ürünlerin gerçekte hayal kırıklığı yaratmasından kaynaklanıyor. Gap'ın nostaljik kazaklarını andıran bir koleksiyonda, 128$'a satılan ürünlerin örgü değil, örgü fotograflı baskı olması tartışma yarattı. TikTok kullanıcıları 'sahte örgü' diyerek tepki gösterdi ve kumaşın %80 polyester olması nedeniyle 'plastik tabakasına sarılmış gibi' hissettirdiğini söyledi. Yorumlardan biri de 'Maalesef Shein etkisi' oldu.
Shein'in değeri 2022'de 100 milyar dolardı, şimdi 27 milyar dolara Hong Kong borsasına girmeye hazırlanıyor. Ancak düşüş talep azalmasından çok Temu gibi rakiplerden kaynaklanıyor. Shein'in yükselişi, diğer markaların orta segmentte kalmasına neden oldu. Gen Z ucuz kıyafet beklerken polyestere dikkat ediyor. Markalar da bu talebe 'pamuk' vurgusu yaparak yanıt veriyor. Zara'da ürün adlarında 'pamuk' kelimesi %28 arttı.
Ancak polyester kullanımı azalmıyor. Nike'ta %3 azalırken, Urban Outfitters ve Zara'da artış var. Sektör uzmanları, kitle pazarının polyestere bağımlı olduğunu söylüyor. Pamuk ve yünün de su dahil çevresel maliyetleri büyük. Polyester karştlığı, hızlı modanın sahteliğine karşı bir tepki. Ancak uzmanlar, nefretin bilinçten çok memnuniyetsizlikten kaynaklandığını belirtiyor.
Bu haber The Guardian UK kaynağındaki bilgiler derlenerek İngiltere Haber tarafından Türkçe hazırlanmıştır.
İlgili Haberler
Breaking Bad yıldızı RJ Mitte 34 yaşında hayatını kaybetti
Breaking Bad dizisinde Walter White'un oğlunu canlandıran ve engellilerin hakları için çalışan oyuncu RJ Mitte, 34 yaşında hayatını kaybetti.
Gromit ilk kez konuşacak: Seslendirmeyi Martin Freeman yapacak
Aardman Animations'ın sevilen karakteri Gromit, 37 yıllık sessizliğini bozarak ilk kez bir otobiyografi seslendirmesinde konuşacak. Seslendirmeyi Martin Freeman üstlendi.
Raye, Albert Hall konseri için bilet botlarına karşı çıktı
Şarkıcı Raye, Royal Albert Hall konserine yapılan 1,8 milyon kaydın büyük bölümünün yapay zekâ botlarıyla oluşturulduğunu açıkladı ve süreci değiştirdi.
Celebrity Traitors neden bu kadar çok izleniyor?
BBC'nin reality programı Celebrity Traitors, bölüm başına 10 milyondan fazla izleyici çekerek toplu TV izleyiciliğinin azaldığı bir dönemde dikkat çekiyor.