Pazar günleri suçluluk duymadan dinlenme sanatı kayboldu

The Guardian'daki bir makaleye yanıt veren okuyucular, geçmişte özellikle İngiltere ve Fransa'da Pazar günlerinin suçluluk duymadan dinlenme günü olduğunu, ancak bu geleneğin kaybolduğunu belirtiyor.

Eski İngiliz Pazar günleri

Devon'dan Siân Dudley, Polly Hudson'ın 'le dimanche français' olarak tanımladığı günün aslında gençliğindeki İngiliz Pazar günlerini anımsattığını söylüyor. Dudley, o günlerde aile ve yakın arkadaşlarla vakit geçirmek için bolca zaman olduğunu, hafif kitaplar okunduğunu, televizyonda film izlendiğini, masa oyunları oynandığını veya keyif için yürüyüş yapıldığını ifade ediyor. Çocukların can sıkıntısıyla kendi eğlencelerini bulmayı öğrendiğini, bugünün ebeveynlerinin ise çocuklarını sürekli etkinliklerle meşgul etmeye çalıştığını vurguluyor.

O dönemde evde bilgisayar olmadığını, dükkanların, sinemaların, yüzme havuzlarının, lunaparkların hatta bazı bölgelerde barların bile kapalı olduğunu hatırlatan Dudley, bu durumun bazen can sıkıcı olduğunu ancak genellikle suçluluk duygusunu azalttığını söylüyor.

Fransız Pazarının farkı

Fransa'nın Annecy kentinden Benjamin Lescoffier, Fransız Pazarının güzelliğinin alışverişin bir seçenek olmamasından kaynaklandığını, fırınların sabah açık olması dışında dükkanların kapalı olduğunu belirtiyor. Bu durumun insanları ormanda yürüyüşe çıkmak, masa oyunu oynamak veya uzun bir yemeği paylaşmak gibi başka aktivitelere yönlendirdiğini söylüyor. Lescoffier, "Elimizdekilerin kıymetini bilmek ve bizi hayatın gerçek zevklerinden uzaklaştıran tüketim arzusundan uzak durmak için bir gün" diyor.

Fransa'nın Lézan kentinde yaşayan Carolyn Dyer, beş yıldır Fransa'da olduğunu ve Pazar günleri süpermarketlerin kapalı olmasına alışmakta zorlandığını, ancak köy fırınının gün boyu açık olduğunu ve fırının önünde rosto tavuk satan tezgahın iş yaptığını anlatıyor.

ABD'den Kathleen Gallagher ise Fransız Pazar günlerinin en önemli etkinliğinin 'le déjeuner' adı verilen, öğle saatlerinde başlayıp altı saat süren uzun yemek olduğunu söylüyor. Aileler ve arkadaşlar bu yemekte bir araya geliyor, çok çeşitli yemekler, bol şarap ve uzun sohbetler eşliğinde vakit geçiriyor.

Değişen ritim ve kaybolan gelenek

Avusturya'nın Wiener Neustadt kentinden Brigitte Strohmeier-Hofer, Charles Trenet'in söylediği 'Les enfants s'ennuient le dimanche' şarkısını hatırlayarak, Pazar günlerinin daha önce yalnızca Fransa'ya özgü olmadığını, Avusturya'da da bu geleneğin sürdüğünü belirtiyor. Pazarları dükkanların kapalı olduğunu, geç kahvaltı, geniş aile ile öğle yemeği veya ev yakınında kısa gezintiler yapıldığını anlatıyor.

Siân Dudley, Pazar günlerindeki bu ritmin 'Pazar alışverişi' uygulamasıyla değiştiğini düşünüyor. Genç nesillerin bu kavramı bilmediğini söyleyen Dudley, ekonominin kapanan dükkanlara dayanamayacağını, ancak bir sosyal medya fenomeninin 'eski usul Pazar'ı geri getirmesinin iyi olabileceğini ifade ediyor.