NSW, Bondi saldırısının ardından 30 yılın en büyük silah geri alımına başlıyor

Yeni Güney Galler (NSW), Avustralya'nın 30 yıldaki en büyük silah geri alım programını başlatan ilk eyalet olacak. Eyalet ve federal hükümet, Bondi Plajı'ndaki terör saldırısına yanıt olarak programın maliyetlerini paylaşmayı kabul etti. Başbakan Anthony Albanese ve NSW Premier Chris Minns, geri alımın 2 Kasım'dan itibaren iki aşamalı başlayacağını ve maliyetlerin eyalet ile federal hükümet arasında eşit paylaşılacağını açıkladı.

İlk aşama: Ödemeler ve kapsam

Programın ilk aşamasında, toplu tabancalar için 1.000 dolar, yarı otomatik tabancalar için 850 dolar ödeme yapılacak. Çift namlulu av tüfekleri için 850 dolar, tek namlulu av tüfekleri için ise 650 dolar tazminat ödenecek. Tüfekler için 650 ila 1.000 dolar arasında ödeme yapılırken, havalı tüfekler için sabit 450 dolar tazminat verilecek. Programın ikinci aşaması 2027'nin başlarında başlayacak ve piyasa değeri 3.000 doların üzerinde olan, silah başına 10.000 dolarla sınırlı yüksek değerli silahlar için tazminat yolu sunacak.

Bondi saldırısı ve yeni silah yasaları

Federal hükümet, 14 Aralık 2025'te Sydney'in Bondi Plajı'nda iki silahlı saldırganın 15 kişiyi öldürdüğü ölümcül terör saldırısının ardından geri alım programını duyurmuştu. NSW, saldırının ardından silah yasalarını da sıkılaştırdı. Yeni yasalar, bir bireyin sahip olabileceği silah sayısını dörtle sınırlarken, çiftçiler ve profesyonel atıcılar için bu sayı on olarak belirlendi. Yasalar ayrıca, yeniden doldurmadan birden fazla atış yapılmasına izin veren silahları yasaklayarak bazı silahları yeniden sınıflandırdı.

NSW polisi, eyalet genelindeki geri alımı yönetecek ve yeni sahiplik limitlerini aşan veya yeniden sınıflandırılan silahları teslim eden bireylere tazminat ödeyecek. Geri alım programı ayrıca işletmelere ve sektöre uyum sürecinde mali destek sağlayacak.

Maliyetler ve destek paketleri

Hükümet sözcüsü, federal hükümetin idari maliyetlerin yüzde 50'sini karşılayacağını ve teslim edilen silahların imha maliyetlerini tamamen üstleneceğini söyledi. İlk aşama, işletmeler ve bayiler için 25.000 dolara kadar hibe ve bayiler için iki yıl boyunca 500 dolarlık tek seferlik lisans ücreti muafiyeti içeren bir sektör destek paketi içerecek. İkinci aşamada daha fazla sektör desteği sağlanacak.

NSW hükümeti, eyalette kayıtlı silahların yaklaşık yüzde 24'üne denk gelen 274.000'e kadar kayıtlı silahın yeni limitlerden etkileneceğini tahmin ediyor. Premier Chris Minns, "Bondi'den sonra NSW halkına ülkenin en sıkı silah yasalarını getireceğimize söz verdik ve aynen öyle yaptık. Şimdi bu yasalara göre artık izin verilmeyen silahları dolaşımdan çıkarmak ve kalıcı olarak sokaklarımızdan uzaklaştırmak için adım atıyoruz" dedi.

Ancak eyalet muhalefet lideri Kelly Sloane, hükümetin geri alım yürürlüğe girmeden önce 'meşru endişeleri' acilen ele alması gerektiğini söyledi. Sloane, geri alımın ulusal bir program olarak tanıtıldığını ancak diğer eyaletlerin katılmayı reddettiğini belirtti. Hükümetin kaç silahın teslim edilmesinin beklendiğini ve programın maliyetiyle ilgili soruları yanıtlaması gerektiğini ifade etti. "Çoğu silah için açıklanan sabit ödemeler, silahların piyasa değerini yansıtmıyor" dedi.

NSW karşı terörle mücadele bakanı Yasmin Catley, eyalet polisinin 'kamu güvenliği için önemli bir lojistik operasyonunu' yöneteceğini söyledi. Catley, "Etkilenen silah ruhsatı sahiplerinden sabırlı olmalarını istiyoruz. NSW'deki yeni yasalardan etkilenen herkes geri alım programına katılma fırsatına sahip olacak" dedi. Bu adım, antisemitizm ve sosyal uyum kraliyet komisyonunun hükümetlere 'ulusal silah anlaşması ve önerilen geri alım programını tamamlamaya ve uygulamaya öncelik vermelerini' tavsiye etmesinin ardından geldi.