Lindsay Clancy davasinda jüri karar için toplanıyor

Amerika Birleşik Devletleri'nde beş haftadır geniş yankı uyandıran Lindsay Clancy cinayet davasında jüri, 36 yaşındaki eski hemşirenin cezai sorumluluğu olup olmadığına karar vermeye çalışıyor. Clancy, Massachusetts eyaletindeki evlerinin bodrumunda üç küçük çocuğunu öldürmekle suçlanıyor ve birinci derece cinayetten üç ayrı suçlama ile karşı karşıya.

Clancy, iki oğlunu ve kızını öldürdüğünü inkar etmiyor; ancak avukatları, Ocak 2023'teki olay sırasında doğum sonrası psikoz (postpartum psikoz) geçirdiğini savunuyor. Savunmaya göre Clancy, en küçük çocuğunun doğumundan sonra kendisine çocuklarını öldürmesini söyleyen halüsinasyonlar görüyordu. Duruşmada tanık olarak dinlenen uzmanlar bu hastalığın ne kadar ağır olabileceğini anlatırken, aile üyeleri de Clancy'nin o dönemdeki ruh haline ilişkin ifade verdi.

Yasal çerçeve ve savcılığın iddiası

Massachusetts yasalarına göre Clancy'nin akıl hastalığını kanıtlama yükümlülüğü bulunmuyor. Savcılığın,Clancy'nin çocuklarını öldürdüğü sırada cezai sorumluluğunun olduğunu 'makul şüpheye yer bırakmayacak şekilde' kanıtlaması gerekiyor. Ceza savunma avukatı Elyse Hershon BBC'ye yaptığı açıklamada, savcılığın bunu iki yolla yapabileceğini söyledi: ya Clancy'nin o an akıl hastası olmadığını ya da akıl hastası olsa bile eylemlerini kontrol ettiğini ve bunların yanlış olduğunu bildiğini kanıtlayarak. Savcı Jennifer Sprague kapanış konuşmasında, Clancy'nin akıl hastası olduğu konusunda bir anlaşmazlık olmadığını ancak hastalığının doğruyu yanlıştan ayırmasını engelleyecek kadar ağır olmadığını öne sürdü. Savcılığın uzman tanıkları, Clancy'nin duyduğunu söylediği sesin gerçekten var olup olmadığına dair şüphe uyandırmaya çalıştı.

Olası kararlar ve cezalar

Jürinin önünde birkaç seçenek bulunuyor. Birinci derece cinayetten suçlu bulunması durumunda Clancy, Massachusetts'te zorunlu olarak ömür boyu hapis cezası alacak ve şartlı tahliye imkânı olmayacak. New York Hukuk Okulu'ndan akıl sağlığı hukuku profesörü Heather Cucolo'ya göre bu karar için jürinin Clancy'yi 'canavar' olarak görmesi gerekecek. Ayrıca jürinin, eylemlerin 'aşırı vahşet' veya 'aşırı zulüm' içerdiğine de karar vermesi gerekiyor.

İkinci derece cinayet suçlaması ise önceden tasarlanmamış ancak kötü niyet veya aşırı pervasızlıkla işlenen ölümleri kapsıyor. Bu durumda da Clancy ömür boyu hapis cezası alabilir; ancak şartlı tahliye şansı bulunuyor. Mahkeme ayrıca jüriye adam öldürme (manslaughter) seçeneğini de sundu. Bu seçenek, ölümün kasıtsız, hatalı veya ihmalkâr bir eylem sonucu meydana gelmesi durumunda geçerli ve her suçlama için maksimum 20 yıl hapis cezası öngörüyor. Uzmanlar, adam öldürme ile cinayet arasındaki temel farkın kasıt olduğunu vurguluyor. Cucolo, bu seçenekte jürinin cinayetlerin planlanmadığını veya önceden tasarlanmadığını kabul edebileceğini, Clancy'nin anlık bir kararla eyleme geçtiğini değerlendirebileceğini söyledi.

Jürinin suçsuz bulması durumunda Clancy serbest kalacak; ancak bu ihtimal oldukça düşük görülüyor. Daha olası olan, 'akıl hastalığı nedeniyle suçsuz' (not guilty by reason of insanity) kararı. Böyle bir durumda Clancy bir hastanede gözetim altında tutulacak. Hershon, "Dava aslında nerede ömür boyu kalacağına ilişkin; savunma psikiyatri tesisinde olması gerektiğini, savcılık ise eyalet hapishanesinde kalması gerektiğini düşünüyor" dedi. Dokuz kadın ve üç erkekten oluşan jüri, kararını vermek üzere pazartesi sabahı müzakerelere devam edecek.