Kuzey İrlanda'da dizel fiyatı rekor seviyeye yaklaştı

Kuzey İrlanda'da dizel fiyatları, İran ile yaşanan çatışmanın başlamasından bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Tüketici Konseyi (Consumer Council) verilerine göre geçen hafta bir litre dizelin ortalama fiyatı 193,3 peni oldu.

Bu rakam, Rusya'nın Ukrayna'yı tam ölçekli işgalinin ardından 2022 yazında kaydedilen 197,2 penilik rekor ortalamanın altında kalıyor. Ancak bazı benzin istasyonları litre başına 2 sterlin talep etmeye başladı bile.

Şubat ayında ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırısından önce bir litre dizelin fiyatı yaklaşık 132 peniydi.

Tüketici Konseyi verileri, Kuzey İrlanda'da ortalama benzin fiyatlarının da geçen hafta İran savaşı sonrası en yüksek seviyesi olan litre başına 167,2 peniye ulaştığını gösteriyor. Bu, çatışma öncesindeki yaklaşık 124 peniye kıyasla yüksek, ancak 2022 yazındaki 190 penilik zirvenin oldukça altında.

Birleşik Krallık Ulaştırma Bakanlığı verileri, Kuzey İrlanda'daki sürücülerin dizel yakıta Birleşik Krallık'ın diğer bölgelerine göre daha bağımlı olduğunu ortaya koyuyor. Rakamlara göre Kuzey İrlanda yollarındaki özel otomobillerin yarısından biraz fazlası dizel kullanıyor; bu oran Birleşik Krallık genelinde üçte bir seviyesinde.

Dizel arzında dışa bağımlılık

Kuzey İrlanda'da yeni dizel otomobil satışları, Birleşik Krallık genelindeki eğilime paralel olarak son yıllarda keskin biçimde düştü.

Motorlu araç kuruluşu RAC'ye göre Birleşik Krallık genelinde dizel fiyatları bu hafta rekor seviyeye ulaştı ve litre başına 200 peninin hemen altında seyrediyor.

Orta Doğu'daki çatışma, bölgede toptan petrol üretimini ve taşımacılığını ciddi biçimde aksattı; bu da petrolden üretilen yakıtların fiyatlarının hızla yükselmesine yol açtı.

ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa ülkelerinden dizel rezervlerinin bir kısmını serbest bırakmalarını isteyebileceğini söyledi. Trump ayrıca, Amerikalı sürücülerin de yüksek yakıt maliyetleriyle karşılaşması nedeniyle ABD'nin bu yakıt ihracatına yasak getirmeyi değerlendiriyor.

Böyle bir adım ABD'de fiyatları önemli ölçüde düşürebilir. Ancak uzmanlar, ek arz kaynağı bulamayan ülkelerde dizel fiyatları üzerindeki baskının daha da artacaı konusunda uyarıyor.

ABD, günde 1,2 ila 1,5 milyon varil ihracatla dünyanın kilit dizel tedarikçisi konumunda. Birleşik Krallık rafinerileri talebi karşılamaya yetecek kadar benzini fazlasıyla üretse de ülkenin ihtiyacını karşılayacak düzeyde dizel üretemiyor. Birleşik Krallık'ın dizelinin yarısından fazlası ithal ediliyor; ithalatın yüzde 31'i ABD'den geliyor.