Kanada ve ABD ticaret müzakereleri kritik günlerde

ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Kanada'ya yönelik yeni gümrük tarifelerinin yürürlüğe girmesine 48 saatten az bir süre kala, iki ülke arasındaki ticaret müzakereleri 'yoğun' bir şekilde devam ediyor. Kanada'nın yaklaşık 20 milyar dolarlık (28 milyar Kanada doları) ithalatına uygulanacak yeni yüzde 50'lik tarifeler Çarşamba günü yürürlüğe girecek.

Kanadalı müzakereciler bir haftadır Washington'da, Trump yönetimiyle bir anlaşmaya varmak için görüşmelerini sürdürüyor. Başbakan Mark Carney, pazartesi günü gazetecilere yaptığı açıklamada, müzakerelerin 'oldukça hassas ve yoğun' olduğunu ve 'kamuoyu önünde müzakere yapmanın zamanı olmadığını' söyledi. Carney, Kanada'nın 'güçlü bir konumdan' müzakere yaptığını ancak anlaşmanın Kanada'nın tüm ithalatının yaklaşık yüzde 5'ini etkileyecek tarifeler yürürlüğe girmeden tamamlanmasının kritik önemde olduğunu vurguladı.

Kanadalı müzakereciler son günlerde ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ile yoğun toplantılar yapmasına rağmen, iki taraf henüz nihai bir anlaşmaya varamadı. Kanada-ABD Ticaret Bakanı Dominic LeBlanc, Greer'in ofisinden ayrılırken yaptığı açıklamada, 'İşimiz henüz bitmedi' dedi. Her iki taraf da görüşmelerin zorlu geçtiğini açıkladı. Trump, Kanada'yı ticarette 'nasty' (çirkin) olarak nitelendirdi; Carney bu nitelemeye tamamen karşı çıkmadı. Trump ayrıca anlaşma sağlanamaması durumunda 'daha sert davranmanın zamanının geleceği' uyarısında bulundu.

Anlaşma sağlansa bile zorluklar bitmiyor

Bir anlaşmaya varılması halinde bile Carney'in, yapılacak olası tavizleri ABD'ye yönelik öfkesi artan Kanada halkına kabul ettirmesi gerekecek. Ayrıca federal hükümetin müzakere ettiği tavizlerin eyaletler tarafından da desteklenmesi gerekiyor. ABD'nin talepleri arasında Kanada'nın Amerikan otomobillerine uyguladığı misilleme tarifelerinin kaldırılması ve süt ürünleri kotalarının ayarlanması yer alıyor. Ayrıca çoğu Kanada eyaletinin geçen yıl Trump'ın tarifelerine misilleme olarak uyguladığı ABD alkolü satış yasağının kaldırılması isteniyor.

Ontario Başbakanı Doug Ford, alkol yasağının kaldırılması konusunun 'koşullu' olduğunu söyledi. Ford, 'Çelik sektörümüzü, otomotiv sektörümüzü, ormancılık sektörümüzü, tarım sektörümüzü ve imalat sektörümüzü koruyacak adil bir anlaşma elde edersek, alkolü raflara geri koymaktan mutluluk duyarız' dedi.

Carney, süt ürünleri konusunda da, özellikle eyalet hükümetinin arz yönetimi sisteminin 'müzakere konusu olmadığını' açıkladığı Quebec'te dirençle karşılaşabilir. Trump ise süt ürünleri arz yönetimi sisteminin, ürünlerini Kanada'da satmak isteyen Amerikalı çiftçiler için 'mantıksız' olduğunu savunuyor.

Kanada kamuoyu tavizlere sıcak bakmıyor

Abacus Data tarafından yapılan yeni bir ankete göre, Kanadalıların yüzde 74'ü ticaret anlaşmazlığının hanelerini etkilediğini düşünüyor ve yüzde 36'sı Kanada'nın, daha fazla ekonomik acı riskine rağmen, yeni karşı tarifelerle yanıt vermesini istiyor. Yalnızca yüzde 18'i ABD tarifelerinin kaldırılması veya azaltılması karşılığında eyaletlerin ABD alkolü yasaklarının kaldırılması gibi tavizleri destekliyor. Kanada medyasında çıkan haberler, başmüzakereci Janice Charette'nin ABD'li mevkidaşlarını, yeni tarifelerin yürürlüğe girmesi halinde daha fazla ticaret müzakelesinin risk altına girebileceği konusunda uyardığını öne sürdü.

Carney, Kanada için iyi olmadıkça bir anlaşmaya imza atmayacağını söyledi ancak böyle bir anlaşmanın nasıl görüneceğine dair net bir açıklama yapmadı. Pazartesi günü yalnızca 'Müzakereler ilerledikçe önümüzdeki 48 saat içinde daha fazla ayrıntıyı görüşme fırsatımız olacak' dedi. Carney, Çarşamba günkü süreden önce Trump ile görüşmeyi planladığını ve görüşmelerin başarısız olması durumunda 'her durum için planları olduğunu' da sözlerine ekledi. Muhafazakar Parti ticaret eleştirmeni Shuvaloy Majumdar, 'ekonomik kaygılardan bir nebze rahatlama' zamanının geldiğini belirterek, 'Ülkemizin bir kum torbası gibi kullanılmasından bıktık. Yine de Başbakan Carney'in müzakere masasında gerçek bir kazanım elde edeceğine dair ortak bir umut paylaşıyoruz' dedi.