Jonathan Blow'un yeni bulmaca oyunu 10 yıl sonra çıkıyor

Bağımsız (indie) oyun hareketinin öncülerinden biri kabul edilen Amerikalı geliştirici Jonathan Blow, yaklaşık 10 yıldır üzerinde çalıştığı The Order of the Sinking Star adlı bulmaca oyununu yayımlamaya hazırlanıyor. Blow, oyunu "şimdiye kadar yapılmış en büyük bulmaca oyunu" olarak nitelendiriyor.

Oyun, 2008'de çıkan ve türün standardını belirleyen bulmaca-platform oyunu Braid ile tanınan Blow'un 2016'daki The Witness projesinden sonraki ilk oyunu. Perşembe günü çıkması beklenen yapım, yaklaşık 1.500 bulmaca içeriyor. Blow'un tahminine göre oyunun tamamlanması yaklaşık 500 saat sürebilir.

Blow, çoğu oyuncunun yarısına bile ulaşamayacağı bir oyunu neden yaptığı sorusuna, kararlarını ticari mantıkla değil tasarım önceliğiyle aldığını söyleyerek yanıt veriyor. Geliştirici, "Tasarımın sürece hâkim olmasına izin verdiğim için bir anlamda kötü iş kararları alıyorum. Ama böyle yaptığımız için her zaman benzersiz bir şey ortaya çıkıyor" diyor.

Dört dünya, dört farklı mekanik

Oyunun tanıtım metni yapımı bir "oyun tasarımı süper çarpıştırıcısına" benzetiyor. Kuş bakışı görülen dört dünya, başka tasarımcıların daha önce yayımladığı dört ücretsiz bulmaca oyununun mekanikleri üzerine kurulu. Bu mekanikler izin alınarak kullanılmış ve yeni bulmacalar üretmek için bir araya getirilmiş.

Örneğin bir dünyanın mekaniği, Alan Hazelden'in 2014'te yayımladığı ücretsiz Mirror Isles oyunundan uyarlanmış. Oyuncular ayna yansımalarını kullanarak adalar arasında yer değiştiriyor. Bu sistem, yine Hazelden'in Skipping Stones to Lonely Homes oyunundaki taş atarak su üzerinde yol oluşturma mekaniğiyle birleştiğinde tamamen yeni bulmaca olanakları doğuyor.

Blow, sektör büyüdükçe geliştirici kültürünün de değiştiğini savunuyor. Ona göre en iyi tasarımcıların sürekli yeni deneyimler üretmeye çalıştığı fikri zamanla terk edildi. Blow daha önce Farmville gibi sosyal medya oyunlarını "kötücül", World of Warcraft'ın görev tasarımını ise "etik dışı" olarak nitelendirmişti.

Aralık 2025'te Hazelden, Bluesky'da paylaştığı bir gönderide Blow'dan kamuoyu önünde uzaklaşarak onu "çeşitlilik çabalarını küçümsemekle" ve "MAGA yanlısı olmakla" eleştirdi. Blow bu eleştirilere kamuoyu önünde yanıt vermedi. Kendisi, oyunlara odaklanmaya karar verdiğini belirterek "Oyuncuların geliştiricilerden istediği iyi oyunlardır. Bizim birbirimizle siyasi görüşler üzerinden tartışmamızı istemiyorlar" dedi.

Yapay zekâya mesafeli yaklaşım

Blow yapay zekâ konusunda şüpheci. The Order of the Sinking Star yapımında yapay zekânın "hiç kullanılmadığını" söylüyor; teknolojiyi bir "ilerleme" ve "ilginç" bulsa da üretim sürecine dahil etmemiş. Yapay zekânın verimliliği artırdığı yönündeki iddialara ise "Üç yılda on kat verimli olduğunuzu söylüyorsanız, otuz yıllık iş çıkarmış olmanız gerekir. Peki bu otuz yıllık iş nerede?" sorusuyla karşılık veriyor.

Blow'a göre sektör, yapay zekâyla nasıl başa çıkacağı konusunda belirsiz bir dönemden geçiyor. Özellikle yeni geliştiricilerin kodlamayı öğrenmek yerine yapay zekâya fazla güvenmesi risk taşıyor. "Gelecekte kaç kişinin programlama bildiği belirsiz. Yapay zekâ her şeyi gerçekten yapamazsa, iyi ürünler çıkarmak için programcı arzı yeterli olmayabilir" diyor.

Blow, oyunun her aşamasında taviz vermemesiyle de dikkat çekiyor. Geliştirici, oyun için sıfırdan Jai adında bir programlama dili yazdı ve özel bir oyun motoru geliştirdi. Oyun motoru, grafik işleme, fizik simülasyonu ve kodlama gibi bir oyunu oynanabilir kılan tüm bileşenleri bir araya getiren yazılım altyapısı anlamına geliyor. Bazı geliştiriciler Unity veya Unreal Engine gibi hazır motorları tercih ederken Blow, kendi diliyle yazdığı motorun istediği şeyi "çok özel biçimde ayarlanmış ve tasarlanmış" hale getirmesini sağladığını söylüyor.

Basit bir "tasarım deneyi" olarak başlayan projenin 10 yıl sürmesinin bir nedeni de bu. Blow, bir sonraki projesinin "zor modda" değil, normal koşullarda ilerlemesini istediğini belirtiyor. Yine de süreci "bir anlamda tatmin edici" buluyor: "Yoksa bu sektörde başka ne için varsınız?"