İskoçya'da gizli gelgit enerjisi kıyı kasabalarını aydınlatabilir

İskoçya'nın Highlands bölgesinde, hızlı akan bir nehirde geliştirilen küçük ölçekli bir gelgit enerjisi türbini, kıyı topluluklarının hayatını değiştirebilir. Mühendis David Mummery, on yıldan fazla bir süre önce bu nehirde yüzerken, suyun gücünü hissederek yeni bir türbin fikri geliştirdi. Mummery'nin fikri, 50 kW'lık bir gelgit jeneratörü olan Swimmer Turbine'a dönüştü. Deniz tabanına sabitlenen fiberglas ve çelikten yapılan cihaz, su yüzeyinin altında görünmez şekilde duruyor ve yaklaşık 30 evin elektrik ihtiyacını karşılayabiliyor.

Gelgit enerjisinde yeni bir yaklaşım

Swimmer Turbine, İskoçya sularındaki büyük gelgit projelerinden farklı olarak ultra kompakt ve düşük maliyetli. Balıkçılar ve yerel işçiler, türbini kendi köy limanlarından monte edip kurabiliyor. Mummery, "Bir IKEA mobilya seti gibi düşünün. Bir nakliye konteyneri alıyorsunuz, içinde yaklaşık 20 parça var. Hepsini birbirine vidalıyorsunuz ve türbininiz hazır oluyor" diyor. İskoçya, Bluemull Sound, Pentland Firth ve Orkney Adaları'ndaki Fall of Warness gibi yerlerde dünyanın önde gelen gelgit enerjisi projelerine ev sahipliği yapıyor. Ancak Mummery'nin hedefi, bu büyük ölçekli projelerden ziyade yerel toplulukları güçlendirmek.

Mummery, 2011'de Flex Marine Power şirketini kurarak büyük projeleri bıraktı ve türbin konseptine odaklandı. Prototipini 2015'te Luing Adası'nda başarıyla test etti. 2020'de Kuzey İrlanda'da Strangford Narrows'ta tam ölçekli bir kurulum gerçekleştirdi. Bu başarı, şirketin Birleşik Krallık hükümetinin Enerji Girişimcileri Fonu'ndan 968.000 sterlin almasını sağladı. Geçen yıl Islay Adası'nda aylarca süren testler yapıldı. Mummery, "Rıhtımın ucunda durup makinemizi izliyordum, ekibimden hiç kimse dokunmuyordu. Hepsi yerel halktı. Balıkçılar, kendi traktörleriyle, kendi rıhtımlarından denize indiriyorlardı. Vizyonum tam olarak buydu" diyor.

Yerel topluluklar için enerji

Mummery, gelecek yıl Islay Adası'na dönerek elektrik üretmeyi planlıyor. "Deniz çok büyük bir alan ve bu cihazlar görünmez. Adanın farklı bölgelerinde farklı kişilere ait gelgit dizileri olabilir. Bu gerçek kıyı topluluklarında gösterişli vinçler ve ağır kaldırma kapasiteleri yok. Ama bilgi, iş ahlakı ve çevrelerini ve denizi derinlemesine anlama yetenekleri var. Biz de gerçek insanları gelgitlerdeki güce erişim sağlayarak güçlendirmeye çalışıyoruz" diye ekliyor.