İngiltere emekli maaşı diğer ülkelerle nasıl karşılaştırılıyor?

İngiltere'de devlet emekli maaşının çalışanların ortalama kazancına oranı, diğer zengin ülkelerin gerisinde kalıyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü'nün (OECD) 2022'de yürürlükte olan sistemleri esas alan hesaplamalarına göre, temel devlet emekli maaşı açısından İngiltere'nin konumu refah düzeyi yüksek ülkelere göre düşük.

Üçlü kilit (triple lock) formülü, devlet emekli maaşlarının yüzde 2,5, kazanç artışı veya enflasyon oranlarından en yükseğine göre artırılmasını öngörüyor. 2011'de uygulamaya giren bu sistem sayesinde emekli maaşları, çalışanların kazançlarından çok daha hızlı yükseldi.

Ancak konut maliyetlerinin de hızla artması nedeniyle son on yılda emekliler arasında yoksulluk bir miktar arttı. Buna rağmen emekliler, çocuklu ailelere veya çalışma çağındaki kişilere kıyasla göreli yoksulluk riskiyle daha az karşılaşıyor.

OECD verileri ne gösteriyor?

OECD, 2000'lerin başında doğanlar için ortalama ücretler üzerinden farklı ülkelerdeki durumu değerlendiriyor. Temel devlet emekli maaşına bakıldığında İngiltere'deki emeklilik ödemeleri diğer zengin ülkelere göre düşük görünüyor. İngiltere'de çalışanların otomatik olarak mesleki emeklilik planlarına kaydedilmesi zorunlu olsa da bu tablo değişmiyor.

Hem devlet emekli maaşı hem de otomatik kayıt sistemi dikkate alındığında, vergi sonrası İngiltere'deki emeklilik ödemeleri ortalama kazancın yüzde 54,2'sine denk geliyor. Zengin ülkeler ortalamasında bu oran yüzde 63,2.

Ancak İngiltere'de mesleki ve kişisel emeklilik gelirleri daha yaygın. Bunlar da hesaba katıldığında aradaki fark daralıyor. Yine de yalnızca devlet emekli maaşına bağımlı olanlar, başka ülkelerdeki birçok emekliye göre belirgin biçimde daha kötü durumda.

Devlet harcamaları ve cinsiyet farkı

Devlet emekli maaşına ayrılan tutarın yılda 150 milyar sterlini aşması bekleniyor. Bu, bütçeden finanse edilen en pahalı tek sosyal yardım kalemi. Öte yandan OECD verileri, İngiltere devletinin ekonomi büyüklüğüne oranla toplam emeklilik ödemelerine zengin ülke ortalamasından daha az kaynak ayırdığını gösteriyor.

Haberde Andy Burnham'ın önümüzdeki yıllarda yeni bir sistem başlatmak istediği belirtiliyor. Bu sistem, devlet emekli maaşını en az enflasyon veya yüzde 2,5 oranında artırmayı, ortalama kazançlarla otomatik yıllık bağlantıyı ise kaldırmayı öngörüyor.

OECD'nin cinsiyet bazlı verilerine göre, çoğu zengin ülkede erkeklerin ortalama emeklilik geliri kadınlardan yaklaşık yüzde 22,8 daha yüksek. İngiltere'de ise kadınlar genellikle bir erkeğin aldığının üçte bir kadar azını alıyor. Bunda özel emeklilik sistemine bağımlılığın rolü büyük. OECD'nin İngiltere'ye ilişkin en güncel verisi 2021 yılına ait.