İngiltere elektrikli araç hedeflerinde indirim hazırlığı

İngiltere'de hükümetin bu hafta elektrikli araç satış hedeflerinde ciddi bir indirime gitmesi bekleniyor. Böyle bir adım otomobil üreticilerini rahatlatacak, ancak iklim politikalarına bağlılık konusunda endişe duyan çok sayıda iktidardaki İşçi Partisi milletvekilini kaygılandıracak.

Başbakan Yardımcısı olarak fiilen görev yapan Louise Haigh, uzun süredir devam eden bir tartışmayı çözmek üzere çarşamba günü Downing Street'te yapılacak kritik toplantının ardından planı sonuçlandıracak. Toplantıda ulaştırma, enerji ve iş Dünyası bakanlıkları arasındaki anlaşmazlık ele alınacak.

Hükümet kaynaklarına göre Haigh'in 2030 için belirlenen elektrikli araç satış hedefini yaklaşık dörtte bir oranında düşürmeyi kabul etmesi bekleniyor. Bu karar İngiliz sanayisine yardımcı olacak, ancak hükümetin en büyük karbonsuzlaşma politikası üzerinden milletvekilleri ve kampanya gruplarıyla olası bir çatışma yaratacak.

Sıfır emisyon hedefi ve sektörün itirazları

Karar, Andy Burnham'ın başbakan olarak ilk Cop zirvesine hazırlandığı döneme denk geliyor. Burnham, zirvede Dışişleri Bakanı Ed Miliband ile birlikte küresel ölçekte elektrifikasyonu savunacak.

Önceki Muhafazakâr hükümetin getirdiği kurallar uyarınca üreticiler 2035'e kadar yalnızca elektrikli araç satmak zorunda. Ara hedefler kademeli olarak artıyor ve 2030'da yüzde 80'e ulaşması öngörülüyor. Politikanın 2028-2032 arasında İngiltere'nin taahhüt ettiği emisyon azaltımlarının yaklaşık yüzde 14'ünü sağlaması bekleniyor.

Ancak otomobil üreticileri yıllardır özellikle ara hedeflerin ulaşılamaz olduğunu savunuyor. Üreticiler, artan enflasyon ve yaşam standartlarındaki sıkışmanın hedefleri erişilmez kıldığını belirtiyor.

Motorlu Araç Üreticileri ve Satıcıları Derneği (SMMT), sektörün bu yılki yüzde 33 hedefini büyük farkla tutturamayacağını açıkladı. Yılın ilk 10 ayında tam elektrikli araçlar yeni otomobil satışlarının yüzde 26,6'sını oluşturdu. SMMT Üst Yöneticisi Mike Hawes, talep ile zorunlu hedefler arasındaki farkın giderek açıldığını söyledi.

Bakanlar politika ilk önerildiğinden bu yana hedefleri birkaç kez yumuşattı. Hükümet ağustos ayında beş ana seçenek içeren yeni bir inceleme başlattı: hedefi değiştirmemek, yüzde 80'de tutup esneklikleri 2034'e kadar uzatmak, ara hedefi yüzde 70'e, yüzde 60'a veya yüzde 50'ye indirmek.

Bakanlıklar arasında görüş ayrılığı

İş Bakanı Jonathan Reynolds 2030 hedefinin mümkün olduğunca, yüzde 50'ye kadar düşürülmesini savunuyor. Ulaştırma Bakanı Heidi Alexander'ın hedefin yaklaşık yüzde 60 olmasını istediği, Enerji Bakanı Miatta Fahnbulleh ile selefi Ed Miliband'ın ise yüzde 80'de kalmasını istediği belirtiliyor.

Normalde başbakanın bu anlaşmazlığı çözmesi beklenirdi, ancak Burnham eşi Marie-France van Heel'in Manchester merkezli elektrikli araç şarj ağı Be.EV'in yönetim kuruluna danışmanlık yapması nedeniyle karardan çekildi.

Hükümet çevrelerine göre Haigh'in 2030 hedefini yaklaşık yüzde 60 olarak onaylaması ve esneklikleri 2034'e kadar uzatması muhtemel. Ancak meslektaşlarına gelecekte yeniden hedef indirimi talep etmemeleri gerektiğini söylediği ifade ediliyor.

Karar yalnızca bazı İşçi Partisi milletvekillerini değil, çevre hareketini ve yatırımlarının karşılığını yüksek araç satışlarına bağlayan şarj altyapısı sektörünü de hayal kırıklığına uğratacak.

Şarj sektörü derneği ChargeUK'ün Üst Yöneticisi Shane Brennan, hedefin zayıflatılmasının 1,7 milyar sterlinlik şarj altyapısını ve buna bağlı işleri riske attığını söyledi. İşçi Partisi İklim ve Çevre Forumu Direktörü Paul McNamee ise hedefin yüzde 80'den önemli ölçüde düşürülmesinin iklim liderliğinden geri adım olarak görüleceğini belirtti.