İngiltere bankaları bütçede vergi artışı bekliyor

İngiltere'de üst düzey bankacılık yöneticileri, Şansölye John Healey'nin iki hafta içinde açıklayacağı bütçede sektörün "menüde olacağını" düşünüyor. Healey, bankaları İngiltere ekonomisinin "taç mücevherleri" arasında tanımlıyor ancak sektöre yönelik bir vergi artışını da dışlamıyor.

Ülkenin en büyük dört bankası bu yılın ilk altı ayında toplamda yaklaşık 15 milyar sterlin kâr açıkladı. Bu durum sendikalar ve diğer kesimlerden ek vergi çağrılarını beraberinde getirdi.

Ancak bankacılık sektörünün çatı kuruluşu UK Finance (Birleşik Krallık Finans), "bankalara yönelik vergilerde yeni artışların rekabet gücünü zayıflatacağı, yatırımı ve istihdam yaratmayı caydıracağı ve hükümetin her bölgede büyüme sağlama hedefine ters düşeceği" uyarısında bulundu.

Bankaların ödediği vergiler ne durumda?

İngiltere'nin en büyük bankaları ve yapı kooperatifleri (building society), şu anda yüzde 25'lik kurumlar vergisi oranının üzerine yüzde 3'lük ek bir surcharge (ilave vergi) ödüyor. Ayrıca bilançolarında tuttukları varlıklar için ayrı bir banka vergisi (bank levy) veriyorlar.

Sektör, çalışanların gelir vergisi de hesaba katıldığında geçen yıl Hazine'ye (Treasury) yaklaşık 40 milyar sterlin katkı sağladı. Banka vergisi geçen yıl 1,4 milyar sterlin, surcharge ise 1,2 milyar sterlin gelir getirdi.

Şansölyenin sektörden daha fazla gelir elde etmesinin birkaç yolu bulunuyor. Yüzde 3'lük surcharge, Rishi Sunak şansölyeyken yüzde 8'den düşürülmüştü; aynı dönemde kurumlar vergisi yüzde 19'dan yüzde 25'e çıkarılmıştı. Surcharge'ın eski seviyesine döndürülmesi yılda yaklaşık 2 milyar sterlin ek gelir sağlayabilir.

Banka vergisi şu anda kısa vadeli kredilerde yüzde 0,1, uzun vadeli kredilerde yüzde 0,05 oranında uygulanıyor; ipotekler bu hesaplamanın dışında tutuluyor.

Bankalar geçmişte daha yüksek vergilerin İngiltere'yi diğer ülkelere kıyasla rekabetsiz hale getireceğini ve kredi verme kapasitesini azaltacağını savunmuştu.

Alternatif seçenekler masada

Hazine yetkilileriyle görüşülen bir diğer seçenek de bankaların geçmiş zararlarını kârlara karşı mahsup ederek vergi faturasını düşürmesi. Lloyds Bank özellikle bu uygulamadan yararlanan kurumlar arasında; finansal kriz dönemindeki büyük zararlar o günden bu yana vergi yükünü azaltmak için kullanılıyor.

Bazı analistler ve banka yöneticileri, bu uygulamaya birkaç yıl ara verilmesi fikrini gündeme getirdi. Böyle bir adımın Hazine'ye yılda tahmini 1 milyar sterlin ek gelir sağlayacağı belirtiliyor. Bir banka yöneticisine göre bu yöntem "çok daha katlanılabilir" olurdu.

Bu seçenek, JP Morgan gibi yabancı bankaları ek yükten muaf tutardı. JP Morgan'ın CEO'su Jamie Dimon, İngiltere'nin bankalara yönelik vergi yükünün dünyada en yüksekleri arasında olduğu uyarısını yapmıştı.

Ancak sektör liderleri, İngiltere'deki bankaları vurup yabancı bankaların İngiltere operasyonlarını muaf tutan herhangi bir vergi artışının, hükümetin İngiliz iş dünyasını destekleme politikasıyla bağdaşmayacağını söylüyor. Bankalar, hangi biçimde olursa olsun şansölyenin artık sektörün pastasından daha büyük bir pay alma niyetinde olduğunu düşünüyor.