Hindistan'da işçiler yapay zeka eğitmek için çekim yapıyor

Hindistan'da kuaförlük yapan 22 yaşındaki Mohammed Ashim, son dönemde işini yaparken başına taktığı kamera ile çalışmalarını kaydediyor. Kamera yalnızca ellerini ve parmaklarını çekiyor; müşterilerin yüzleri bulanıklaştırılıyor. Ashim, günde beş-altı saat kamera takarak çalışıyor.

Ashim, "İyi para, ama açıkçası bu kadar fütüristik bir şey yapmak beni heyecanlandırıyor. Ustura tekniklerimin küresel bir teknoloji şirketine yararlı olacağını hiç düşünmemiştim" diyor.

Ashim, dünya genelinde yüz binlerce işçiden biri. Bu işçiler, yapay zeka eğitimi için kendi faaliyetlerini kaydederek para kazanıyor. Toplanan görüntüler, fiziksel yapay zeka olarak adlandırılan ve gerçek dünyada robotları kontrol edebilen yapay zeka türlerini eğitmek için teknoloji şirketlerine ve araştırma kuruluşlarına satılıyor.

Veri toplama süreci ve işçi deneyimi

Rashdan Technologies, bu tür insan kaynaklı verileri toplayıp işliyor. Şirketin kurucu ortağı ve CEO'su Shahil Baig, "Her robotik şirketi, her önde gelen yapay zeka laboratuvarı belirli bir veri türü istiyor: endüstriyel görevler, tarım, ev işleri, çömlekçilik, giyim üretimi, nakış, mum yapımı gibi küçük işletme işleri. Görev neredeyse oraya gidiyoruz" diyor.

Şirket, sekiz ila on saatlik kayıt için 5 ila 10 dolar (yaklaşık 3,74 ila 7,47 sterlin) ödüyor. Baig, "Bu insanların çoğu için bu anlamlı bir gelir" diyor. İşçilerin rızası ve süreçten rahatsız olmamaları önem taşıyor. Baig, "Elleri kaydediyoruz, yüzleri değil. Çoklu kamera düzenekleri vücudun daha fazlasını veya çevreyi yakaladığında yüzleri bulanıklaştırıyoruz. İsimler, iletişim bilgileri, kişisel olarak tanımlayıcı hiçbir şey teslim ettiğimiz verilere girmiyor" diyor.

Ancak müşteriler giderek daha fazla talepkâr hale geliyor. Baig, "Şimdi müşteriler sadece elleri değil, tüm sahneyi kapsamak için bir kişinin kafasına dört ila altı kamera yerleştirilmesini istiyor. Bir kişiyi küçük bir kameraya ikna etmek bir konuşma. Onları beş kameralı bir başlık takmaya ikna etmek tamamen farklı ve daha zor. Bu düzeyde veri toplama için daha fazla ödüyoruz çünkü insanlardan daha fazlasını istiyoruz" diye ekliyor.

Sektör kalabalıklaşıyor. Humyn Labs'in kurucusu Manish Agarwal, bu yıl Hindistan'da düzinelerce yeni rakibin ortaya çıkmasını bekliyor. Agarwal, robotların gerçek dünyada gezinmesini istiyorsanız, yalnızca bilgisayar simülasyonlarıyla eğitilemeyeceğini savunuyor. Ona göre fiziksel görevler, uzuv hareketleri, parmaklar, bilekler, dirsekler, omuzlar ve dinamik kuvvet uygulamasını içeren yüksek kaliteli sinyaller gerektiriyor.

Humyn Labs'in Bangalore ve San Francisco'da üsleri bulunuyor ve şu anda Latin Amerika ile Güneydoğu Asya'daki ülkelerde 96.000 veri toplayıcısı var. Şirket, toplayıcıların sağladığı binlerce saatlik videoyu filtreleyerek en yararlı içeriği seçiyor, etiketliyor ve müşterilerin kullanabileceği formatta paketliyor.

Peki işçiler, bir gün kendi işlerini yapacak makineler için veri topladıklarının farkında mı? Mumbai'daki Tata Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde (TISS) kıdemli profesör olan Bino Paul, bunu söylemek için henüz erken olduğunu belirtiyor. Paul, bazı işçiler için yapay zekanın yararlı bir araç olabileceğini, ancak robotların diğer işleri otomatikleştirebileceğini söylüyor. Makineler devralmaya başlarsa işçilerin yapabileceği pek bir şey olmayacağını vurgulayan Paul, "İşçiler neye katıldıklarını fark ettiğinde işler çok ileri gitmiş olabilir" diyor.

Hindistan'da kamera takarak günde birkaç dolar karşılığında çalışmaya hazır işçi sıkıntısı yok. Bangalore'da 10 yıldır tekstil sektöründe çalışan Mohammed Arman, son dönemde işini kaydeden baş üstü kamera takmaya başlamış. Arman, "Benim için basit. Bu hayatta kalma meselesi. Bihar'da ailem var ve gönderdiğim her rupi önemli. 10 yıldır yaptığım aynı işi yaparken biri bana ekstra para teklif ederse hayır demem" diyor.

Uzmanlar, Hindistan'ın bu sektördeki rolünün şu an büyük ölçüde ham madde tedarikçiliği olduğunu, ancak değer zincirinde yükselmesi gerektiğini belirtiyor. Humyn Labs'ten Agarwal, "Hindistan ham görüntü tedarikçisi olarak kalmayı göze alamaz. Videoyu kullanılabilir hale dönüştüren, temizleyen, yapılandıran, doğrulayan ve nihayetinde yüksek kaliteli eğitim verisi standartlarını belirleyen hattın sahibi olmaya geçmeli" diyor.

Bazıları için veri toplamak cazip bir yarı zamanlı iş. Fen bilgisi öğretmeni Jolly Arifur, küçük oğluna uyum sağlayacak evden yapabileceği bir iş arıyormuş. Arifur, "Son yedi aydır günlük ev işlerimi yaparken başıma monte edilmiş bir kamera takıyorum: ovalama, yemek pişirme, fayans zeminleri süpürme ve çamaşır katlama" diyor. Guntakal, Anantapur'da yaşayan Arifur, kayıt işini öğretmenlikle birlikte yürütüyor. "Saat başına iki üç dolar alıyorum. Günde üç-beş saat kayıt yaparsam, bu iyi bir miktar. Öğretmenliğin yanı sıra ek gelir kaynağım oldu" diyor.