Hastings Savaşı'nın ilk temsili görüntüleri ortaya çıktı

İngiltere'nin Hastings kenti yakınlarındaki bir tarlada, bir tepenin üzerinde bir grup İngiliz savaşçı, mızraklarını sallayarak ve "Harold! Harold!" diye bağırarak Fatih William'ın işgalci ordusunu bekliyordu.

Ancak Norman ordusu Brighton'dan gelen A27 karayolunda trafikte kalmıştı. Bu nedenle İngiltere tarihinin en önemli savaşı, Fransızlar kostümlerini giyene kadar 20 dakika ertelenmek zorunda kaldı.

14 Ekim 1966'da Kent ve Sussex üniversitelerinden 500 öğrenci, Hastings Savaşı'nın 900. yıl dönümünü anmak için savaşı yeniden canlandırmak üzere bir araya geldiğinde, her ayrıntı tarihsel olarak doğru değildi. Etkinlik, gerçek çatışmanın yaşandığı Doğu Sussex'teki Battle kasabası dışındaki aynı tarlalarda düzenleniyordu; ancak İngilizler kemerli çuvallar giymiş, kılıç ve baltaları ahşap ve kartondan yapılıp gümüş renge boyanmıştı.

Ancak Sussex'te birinci sınıf öğrencisi olan Peter Sampson'a göre, Kent ve Sussex üniversiteleri arasındaki rekabet gerçekti. "Muhteşem bir gün gezisi" vaadi ve bedava bira sözüyle etkinliğe katılmaya ikna edilen Sampson, iki taraf karşılaştığında olayın "Tanrı'nın gazabı gibi bir yumruk yumruğa kavgaya" dönüştüğünü söylüyor.

"Gerçekten çok fazla itiş kakış, çok fazla kavga vardı... Arkadaşım John sahte bir mızrağın ucuyla kafasına büyük bir darbe aldı ve yüzü epey acıdı."

İlk temsilin ardından gelenek haline geldi

Bu ilk temsil, her yıl binlerce ziyaretçi çeken bir geleneğe dönüşmesinden 60 yıl sonra, English Heritage (İngiltere'nin tarihi yapılarından sorumlu kamu kuruluşu) etkinliğin nadir renkli görüntülerini satın aldı. İlk temsile şaşkın bir Fransız dışişleri bakanı da katılmış, Kraliçe Matilda'yı Miss World (Dünya Güzeli) canlandırmış ve iş sağlığı-güvenliği kuralları henüz hayal bile edilemezdi.

Görüntüleri, Hastings'te yaşayan yenilikçi bir elektronik üreticisi olan Alan Wootton çekmişti. Hastings belediye meclisi, Wootton'ı kutlamaların film kaydını alması için davet etmişti. Film, o gün 12 yaşında yardım eden oğlu Cliff'in yakın zamanda Battle Abbey'i (savaşın yapıldığı alana inşa edilen ve bugün English Heritage tarafından yönetilen ortaçağ manastırı) ziyaret etmesiyle ortaya çıktı. Cliff, bir gönüllüye etkinliğe ait 300 makara filmi olduğunu ve kuruluşun bunları görmek isteyip istemeyeceğini sordu.

12 dakikalık bir filme dönüştürülen sonuç, sahte zincir zırhlı adamların sahte silahlarla birbirlerinin kafasına vurduğu, bazılarının atlarla dolaştığı ve 30.000 taraftar seyircinin izlediği, Monty Python tarzında keyifli bir kayıt.

Battle Abbey'nin alan yöneticisi James Witcombe, "Cliff bana görüntüleri gösterdiğinde çok etkilendim, gerçekten çok etkileyiciydi" diyor. Witcombe'a göre film, döneminin ruhunu yansıtıyor ve kuruluşun o zamandan beri her yıl düzenlediği etkinlikten oldukça farklı.

"Modern bir bakış açısıyla, evet, izlemesi biraz ilginç. En belirgin şey, bir grup amatörün bir araya gelip gerçekten eğlenmesi... Bizim açımızdan korumak istediğimiz atmosfer bu; sadece birkaç sınır daha koyduğumuzdan ve kimsenin gerçekten yaralanmadığından emin olmak istiyoruz."

Witcombe, bugünkü kalabalıkların hâlâ "ev sahibi tarafı" destekleme eğiliminde olduğunu, ancak bunun eskisi kadar taraflı olmadığını söylüyor. Bu yılki etkinlik 10 ve 11 Ekim'de düzenlenecek ve her gün tam bir savaş canlandırması yapılacak; ancak İngiltere taraftarları için ne yazık ki sonuç değişmiyor.

Bu yıl 1.000 savaşçının katılması bekleniyor. Witcombe, bugünkü canlandırmacıların tarihsel ayrıntılara çok daha fazla önem verdiğini belirtiyor: "1966'da örgü kıyafetler falan vardı; bugünün canlandırmacıları ise bunu çok ciddiye alıyor. Her şey özgünlük ve aslında deneysel arkeolojiyle ilgili."

Etkinlik sonunda dostlukla sona erdi

Sampson'ın hatırladığına göre, savaş alanı kesinlikle "gergin" olsa da, 25 dakikalık yumruk yumruğa kavganın ardından ilişkiler çok daha dostane bir hâl aldı. Söz verilen bedava bira gelmeyince, "biraz da kendi elimize aldık ve diyelim ki ikram çadırının arkasından birkaç bira fıçısını kurtardık."

"Fıçıları açtık ve Kentli gençlerle birlikte oturduk; sıcak öğleden sonra güneşinde günün olaylarını konuştuk. Yani günün sonunda iş çok dostane bir hâl aldı."