Galler'de buzdolabı toplama hizmetleri askıya alındı

Galler'de bazı belediyeler, buzdolabı ve dondurucu toplama hizmetlerini askıya aldı. Bunun nedeni, soğutucu cihazları işleyen tesislerin kapanması ve ülke genelinde geri dönüşüm kapasitesinin yetersiz kalması. Yerel Yönetim Birliği (LGA), sorunun Galler ve İngiltere'deki onlarca belediyeyi etkilediğini, daha fazlasının da benzer adımlar atmasının beklendiğini bildirdi.

Galler'deki belediyelerin yaklaşık dörtte biri, imha sahalarındaki yer sıkıntısı nedeniyle evlerden buzdolabı-dondurucu toplamayı durdurduğunu açıkladı. Cardiff de bu belediyeler arasında. Şehirde yaşayan Lee Young, bozuk buzdolabını iki aydır elden çıkaramıyor. Temmuz ayında geri dönüşüm merkezine götürdüğünü ancak kabul edilmediğini söyleyen Young, belediyenin de toplamayacağının söylendiğini belirtti. Cihaz o zamandan beri arka bahçesinde duruyor ve toplama hizmetlerinin ne zaman yeniden başlayacağını bilmiyor.

Young, komşu belediyelerdeki farklı uygulamalara da anlam veremediğini ifade etti. Barry veya Penarth'ta (Vale of Glamorgan) yaşaması halinde cihazın kaldırımdan alınabileceğini, Cardiff'te neden alınamadığını bilmediğini söyledi. Galler Yerel Yönetim Birliği'ne, bazı belediyelerin toplamaya devam edebilmesinin nedeni soruldu.

Kaçak döküm endişesi

Newport'ta kaçak atık dökümü üzerine blog yazan kampanyacı Michael Enea, bozuk cihazları sık sık yol kenarında gördüğünü ve durumun daha da kötüleşebileceğini belirtti. Enea, buzdolabını atacak yeri olmayan birçok kişinin cihazları doğrudan sokağa bırakacağını, bunun Newport ve tüm Galler'de sık görüldüğünü söyledi.

Geri dönüşüm şirketi Unimetals'in 2025'te iflas başvurusunda bulunması, on binlerce buzdolabı ve dondurucunun Newport Limanı'nda kalmasına yol açtı. Newport tesisinin kapanmasının, Birleşik Krallık'taki buzdolabı geri dönüşüm kapasitesinin yaklaşık yüzde 30'unu ortadan kaldırdığı düşünülüyor. Oxfordshire County Council, "kriz" olarak nitelendirdiği sorunun çözümü için Birleşik Krallık hükümetine Newport tesisinin yeniden açılması çağrısı yaptı.

Newport sahasının işletmesini devralan Associated British Ports (ABP), tesisin ve malzemelerin geleceği konusunda üçüncü taraflarla görüşmelerin sürdüğünü açıkladı. Bir sözcü, geçiş sürecinde malzemelerin sorumlu biçimde yönetildiğini ve uygun zamanda başka bir uzman geri dönüşüm tesisine aktarılacağını belirtti.

Greenpeace'de araştırmacı bilim insanı Dr. David Santillo, Newport Limanı'ndaki bazı buzdolabı ve dondurucuların hidroflorokarbon (HFC) gibi "en zararlı kimyasallardan" bazılarını hâlâ içerebileceğini söyledi. HFC'ler esas olarak klima, endüstriyel soğutucu ve buzdolaplarında kullanılıyor ancak güçlü sera gazları arasında yer alıyor. Santillo, izobütan, pentan ve amonyak gibi kimyasalların da ticari tip buzdolaplarında bulunabileceğini ekledi. Bu kimyasalların hiçbirinin zararsız olmadığını, sızıntı halinde toksik etki gösterebileceğini belirtti. Santillo ayrıca cihazların uzun süre dışarıda bırakılmasının yangın çıkması halinde "toksik duman" oluşturabileceğini ve bazı eski kimyasalların çevre üzerinde "çok daha geniş etkisi" olabileceğini ifade etti. Buzdolabı ve dondurucu geri dönüşümünün ulusal bir sorun olduğunu vurgulayan Santillo, hükümete "devreye girip çözüm bulma" çağrısı yaptı.

Çevre, Gıda ve Köyişleri Bakanlığı (Defra), yerel yönetimlerin karşılaştığı zorlukları anladıklarını ve işleme kapasitesi açığının etkisini yönetmeye çalıştıklarını bildirdi. Bakanlık, Çevre Ajansı'nın belirlediği koşulların sağlanması halinde buzdolabı ve soğutma ekipmanlarının geçici alanlarda depolanmasına izin verildiğini de ekledi.

Düzenleyici kurum Natural Resources Wales (NRW), Birleşik Krallık genelindeki işletmecileri etkileyen baskıların farkında olduğunu açıkladı. NRW, geçici depolama baskısının yönetilmesine yardımcı olmak için "düzenleyici esneklik" sağladığını ve işleme kapasitesinin yeniden kazandırılması için sektör genelindeki çabalara destek vermeyi sürdüreceğini belirtti. Galler hükümeti ise NRW, yerel yönetimler ve Birleşik Krallık hükümetiyle birlikte durumu yönetmek ve kapasitenin normale dönmesini desteklemek için çalıştıklarını açıkladı.