Fransa'da hafta sonu şiddet olayları: hükümet baskı altında

Fransa Başbakanı Sébastien Lecornu, ülke genelinde hafta sonu meydana gelen şiddet ve yağmalama olaylarını değerlendirmek üzere pazartesi günü kriz kabinesi toplantısı düzenliyor. Olaylar, modern Fransa tarihinin en kötü kamu düzeni bozuklukları arasında yer aldı.

Cumartesi günü, çoğunluğu barışçıl olan 500 binden fazla gösterici, artan yaşam maliyetlerini ve iyi bir devlet eğitimi de dahil olmak üzere kaliteli kamu hizmetlerine erişimin azalmasını protesto etti. Ancak siyah giyimli, maskeli aktivist grupları ve vandalizmin ortaya çıkmasıyla gösteriler çirkinleşti.

Yaklaşık 1.500 dükkan ve işyerinin yağmalandığı ve tahrip edildiği tahmin ediliyor. Çevik kuvvet polisi göz yaşartıcı gaz attı ve kalabalığa tazyikli su sıktı. Polisin çeşitli yerlerde insanlara copla vurduğu görüldü. Fransa İçişleri Bakanlığı, cumartesi günü yaklaşık 1.000 polis memurunun yaralandığını, bunlardan yedisinin durumunun ağır olduğunu açıkladı.

Fransa'da Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un ülkenin bazı bölgelerinde geçici sokağa çıkma yasağı ilan edebileceği veya gerilimi azaltmak için olağanüstü hal uygulayabileceği yönünde söylentiler vardı. Ancak Macron, pazar günü televizyondan ulusa sesleniş konuşmasında ulusal birlik çağrısında bulundu ve şiddet faillerinin cezalandırılacağı konusunda Fransız kamuoyunu temin etmeye çalıştı.

Macron'un konuşması, somut ayrıntı içermediği gerekçesiyle sosyal medya forumlarında ve siyasi rakipleri tarafından geniş şekilde eleştirildi.

Hesap verme ve güvenlik soruları

Vandallar ve isyancılar nasıl hesap verecek? Fransa'nın kasaba ve şehirleri, özellikle de birkaç hafta içinde yeni kitlesel gösterilerin duyurulması nedeniyle daha iyi nasıl korunacak? Tahrip edilen işletmeler tam olarak nasıl tazmin edilecek? Ve eğitim konusunda öğrenciler ve öğretmen kuruluşlarıyla diyalog ne zaman kurulacak?

Pazar günü CGT sendikasının Genel Sekreteri Sophie Binet, Macron'u öğrencilerin endişelerini, geçim sıkıntısını veya Fransa'daki kamu hizmetlerinin azalan kalitesini ele almakta başarısız olmakla suçladı.

Görünüşe göre Macron bu görevi Başbakan Lecornu'ya devretti. Ancak Fransa'da birçok kişi, Lecornu ve İçişleri Bakanı'nı cumartesi günkü çok sayıdaki planlı protesto öncesinde acınacak derecede hazırlıksız ve yetersiz polis gücüyle hareket etmekle suçluyor.

Fransa Ulusal Meclis Başkanı Yaël Braun-Pivet, hafta sonu tam olarak ne olduğunu ve neden olduğunu araştırmak için bir soruşturma başlatmak istediğini söyledi.

Macron, ülkede geniş kesimler tarafından görev süresi sona ermiş bir cumhurbaşkanı olarak görülüyor. Görevden ayrılmak üzere. Altı ay sonra yapılması planlanan seçimlerde halefi olmak için kıyasıya bir yarış sürüyor. Göç karşıtı milliyetçi sağdan (Marine Le Pen) ve kapitalizm karşıtı soldan (Jean-Luc Melenchon) cumhurbaşkanı adayları manşetlere çıkmak için yarışıyor.

Bu durum, Fransa'da hem siyasette hem de sokaklarda mevcut gerilimi artırıyor.

Parlamento, birbiriyle yarışan üç siyasi blok arasında derinden bölünmüş ve felç olmuş durumda.

Bir de Fransa'nın mali sıkıntıları var. Yatırımcılar, sarmal haldeki kamu borcunu kontrol altına alması için ülkeye yoğun baskı yapıyor. Ancak Fransız hükümeti, kamu hizmetlerini veya refahı keserse sokaklara daha fazla öfkeli insanın döküleceğinden endişe ediyor.

Şimdi ne olacak, sırada ne var, ülkemiz parçalandı mı? Bu soruları şu sıralar sıkça duyuyorsunuz.

Fransa genelinde insanlar cumartesi günkü olaylar karşısında şok oldu ve tedirgin oldu. Göz yaşartıcı gaz altındaki kasabaların, görünüşe göre engellenmeyen yağmacıların ve yanan kamu binalarının görüntüleri ülkeyi endişelendirdi.

Konuştuğum birçok yolcu, gelecekleri için endişelenirken önde gelen siyasetçilerin birbirlerini suçlamaya odaklanmasından duydukları hayal kırıklığını dile getiriyor.

Üç çocuk babası öğretmen Edouard, "Biz güvenliğimiz için endişelenirken onlar bu durumu cumhurbaşkanlığı öncesi siyasi futbol topu olarak kullanıyor" dedi.

Sorumluluk tartışması ve önümüzdeki günler

Macron ve başbakanı cumartesi günkü şiddetli kaosu radikal aşırı sol gruplara ve suçlulara yükledi; sert sol lider Jean-Luc Melenchon hükümeti "beceriksizlikle" suçladı; kanun ve düzen konusunda güçlü görünmeyi seven milliyetçi sağdan Marine Le Pen ise Fransız bayrağının önünde oturduğu bir videoda cumhurbaşkanı tarzı bir konuşma yaparak "gücü tükenmiş, bitkin ve yönünü şaşırmış Macron'cu yönetimi" suçladı.

Fransız yetkililer önümüzdeki iki hafta için biraz soluklanmayı umuyor. Öğrenciler pazartesiden itibaren yarıyıl tatiline başlıyor.

Ancak 5 Kasım'da sendikaların bir kesimi ve 2018'de Macron'un ilk cumhurbaşkanlığı döneminde bir yıldan fazla gösteri düzenleyen dağınık "sarı yelekliler" (gilets jaunes) hareketi büyük protestolar duyurdu.