Bakıcı ödeneği skandalında mağdurlar 2054'ü bekleyebilir

İngiltere'de bakıcı ödeneği (carer's allowance) alan kişilerin yasa dışı şekilde borçlandırılmasıyla ilgili skandalda mağdurların geri ödemelerini yıllarca bekleyebileceği uyarısı yapıldı. Yardım kuruluşlarına göre, mevcut yavaş ilerleme hızıyla bazı bakıcılar geri ödemeyi göremeden hayatını kaybedebilir.

Çalışma ve Emeklilik Bakanlığı (Department for Work and Pensions, DWP), bakıcı ödeneği alan 200 bin kişiye hatalı şekilde fazla ödeme yapıldığı vakayı inceliyor. Tahminlere göre 25 bin bakıcı tam veya kısmi geri ödeme alabilir. Ancak iki yıllık yeniden değerlendirme sürecinin başlamasından aylar geçmesine rağmen dosyaların yalnızca çok küçük bir bölümü işleme alındı.

Yeniden inceleme 2025'te başladı

Nisan ayında başlayan yeniden değerlendirme süreci, DWP'nin yasayı ihlal ederek yarı zamanlı çalışan ve düzensiz ücret alan bakıcıların yıllık gelirlerini ortalama almasına izin vermediği vakalara odaklanıyor. Bu uygulama, bakıcıları kazanç sınırını aştıkları gerekçesiyle haksız yere cezaya maruz bıraktı.

Welfare (sosyal yardım) Bakanı Stephen Timms geçen hafta milletvekillerine, 75 milyon sterlinlik yeniden değerlendirme programı kapsamında şu ana kadar 3 bin dosyanın incelendiğini ve sürecin planlanan takvimde tamamlanacağını söyledi. Ancak Carers UK adlı yardım kuruluşu, toplam dosyaların yalnızca %1,5'inin işleme alındığını, mevcut hızla sürecin 27 yıl süreceğini ve geri ödeme yapılıp yapılmadığının belirsiz olduğunu belirtti.

Carers UK politika ve kamu işlerinden sorumlu direktörü Emily Holzhausen, yeniden değerlendirme sürecinin hızından ciddi endişe duyduklarını belirterek, son on yılda haksız yere fazla ödeme yapılan bakıcıların hızlı bir çözüme kavuşturulması için gerçekçi bir plan gerektiğini söyledi. Holzhausen, bazı bakıcıların on yılı aşkın süredir adalet beklediğini, uzun sürecin mağdurların kaygı ve belirsizliğini artıracağını ifade etti.

DWP: süreç üç yılda tamamlanacak

DWP sözcüsü ise daha önce duyurulan üç yıllık süre içinde yeniden değerlendirme çalışmasının tamamlanacağını belirtti. Sözcük, süreci desteklemek için yeni karar vericilerin (Decision Makers) işe alınıp eğitildiğini ve kaynakların kademeli olarak artırılacağını ifade etti.

Skandal, Guardian gazetesinin yıllar süren ihmal ve yönetim hatalarının bakıcıları ciddi mali sıkıntıya sürüklediğini ortaya koyan ödüllü araştırmasıyla gündeme gelmişti. Bakanlar Aralık 2024'te skandalı sona erdirme sözü vermişti. Buna karşın 2025-26 döneminde 30 binden fazla yeni fazla ödeme yapıldığı, bunların 78'inin 20 bin sterlini aştığı bildirildi.