Avrupa'dan Ukrayna'ya 3 bin askerlik tatbikat hazırlığı

İngiltere ve Fransa öncülüğünde düzenlenecek bir askeri tatbikat kapsamında, çok uluslu bir gücün olası bir barış anlaşması sonrasında Ukrayna'ya konuşlandırılma kapasitesi test edilecek. 12 Avrupa ülkesinden yaklaşık 3 bin askeri personel, bu ay komşu Polonya'da gerçekleştirilecek provaya katılacak.

Ukrayna için bir "güvence gücü" oluşturulması planları, geçen yıl Avrupa ülkelerinin önerdiği uzun vadeli güvenlik garantilerinden biri olarak ortaya konmuştu. Ancak böyle bir gücün pratikte nasıl işleyeceğine dair sorular hâlâ yanıtlardan fazla.

Batılı yetkililer, Ukrayna'ya gönderilecek herhangi bir gücün saldırı operasyonlarına katılmayacağını, barışı koruma ya da ateşkes izleme görevlerinde yer almayacağını vurguluyor. Bu gücün NATO komutası altında da cephe hattında da faaliyet göstermeyeceği belirtiliyor.

Yetkililere göre böyle bir varlığın amacı Ukrayna'ya güvence sağlamak ve ülkenin silahlı kuvvetlerinin yeniden inşasına yardımcı olmak. ABD görüşmelere dahil oldu ancak göreve katkı vermiyor.

Rusya, Ukrayna'da yabancı askerlerin konuşlandırılmasına şimdiden karşı çıktı. Geçen yıl Devlet Başkanı Vladimir Putin, bu askerlerin "meşru hedef" olacağını söylemişti. Batılı yetkililer, Ukrayna'da uluslararası askerlerin saldırıya uğraması halinde uygulanacak angajman kurallarını açıklamaktan kaçındı; ancak gücün kendini savunabileceğini belirtti.

Tatbikatın kapsamı ve komuta yapısı

İngiltere Savunma Bakanı Wes Streeting, tatbikatın İngiltere, Fransa ve müttefiklerinin Ukrayna'da barışın sağlanacağı gün için hazırlıklarını hızlandırdığını gösterdiğini söyledi. Streeting, "Bu varsayımsal bir plan değil, çatışmalar durduğunda Ukrayna'ya yardım etmeye hazır gerçek bir güç" dedi.

Çok Uluslu Güç-Ukrayna'nın (MNF-U) İngiliz komutanı Korgeneral Tom Bateman ise tatbikatın siyasi taahhütleri inandırıcı bir askeri hazırlığa dönüştürmede önemli bir adım olduğunu ifade etti. Bateman, bunun "gerçek, kabiliyetli ve hızla konuşlandırılabilir bir güç" olduğunu ve İstekli Ülkeler Koalisyonu'nun Ukrayna'nın uzun vadeli istikrarına yönelik ciddi taahhüdünü temsil ettiğini belirtti.

9-22 Kasım tarihleri arasında yapılacak Koalicja Tatbikatı, Ukrayna'da bir gücün nasıl hareket ettirileceği, korunacağı ve ikmal edileceğinin provası olacak. Tatbikat ayrıca farklı ülkelerden askerlerin birlikte çalışabilmesi için komuta ve kontrolün test edilmesini de içerecek.

Kara, deniz ve hava boyutunda yaklaşık 2 bin 800 askeri personel katılacak. İngiltere'nin katkısı 300 asker ve iki adet Kraliyet Hava Kuvvetleri (RAF) Typhoon uçağını kapsıyor. Savaş uçakları, Ukrayna hava sahasının yeniden açılmasının ardından ticari uçaklara nasıl güvence verileceğini simüle edecek.

Türkiye, deniz görevine liderlik etmeyi kabul etti. Nihai amaç mayınları temizlemek ve Karadeniz'de ticaretin yeniden başlamasını sağlamak.

İngiltere'nin yanı sıra askerler Fransa, Belçika, Estonya, Almanya, Litvanya, Hollanda, Polonya, İspanya, İsveç ve Türkiye'den gelecek.

Belirsizlikler sürüyor

Batılı yetkililer, çatışmalar durursa Ukrayna'ya konuşlandırılabilecek gücün nihai yapısı ve şekli hakkında yorum yapamadı. Askeri uzmanlar geçmişte Batılı ülkelerin Ukrayna'nın güvenliğini garanti altına almak için on binlerce asker göndermek zorunda kalabileceğini öne sürmüştü.

Yetkililer, ülkelerin taahhüt ve katkılarının çatışmaların sona erme koşullarına ve her ülkenin kendi siyasi kararlarına bağlı olacağını kabul ediyor. Batılı güçlerin savaşta tecrübe kazanmış Ukrayna ordusuna ne tür bir eğitim desteği verebileceği de belirsiz. Ukraynalı askerler şimdiden NATO güçlerine eğitim vermek için yoğun talep görüyor ve insansız hava aracı savaşındaki uzmanlıklarını aktarıyor.

Rusya ise savaşını bitirme isteğine dair hiçbir işaret göstermedi.