Almanya'da sekiz eyalet başbakanı Merz'e destek verdi

Almanya'da sekiz eyalet başbakanı, Şansölye Friedrich Merz'e destek mesajı yayınladı. Eyalet başbakanlarının tamamı Merz'in Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) partisinden. Başbakanlar, yazılı açıklamalarında partilerine duyulan güvenin yeniden tesis edilmesinin "personel tartışmalarında değil, dinlemede ve siyasi eylemde" olduğunu belirtti.

Merz, göreve geldiği 16 ayda düşük kamuoyu onay oranlarıyla karşı karşıya. Göç karşıtı ve aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin oy oranını artırması, Merz'in seçimlerde partiye zarar verip vermediği tartışmalarını beraberinde getirdi. Şansölye görevine devam edeceğini açıkladı ancak pazar günü yapılacak iki eyalet seçimi liderliği açısından kritik bir sınav kabul ediliyor.

"Kanzlertausch" (Şansölye değişimi) iddiaları aylardır konuşuluyor. Bu söylentiler, muhafazakar CDU'nun eylül başında doğu eyaleti Saksonya-Anhalt'ta AfD'nin gerisinde ikinci sıraya düşmesiyle arttı. AfD oy oranını 43,8'e yükseltirken, CDU 17,2'de kaldı. Bu sonuç, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana bir aşırı sağcı partinin bir Alman eyaletini yönetmeye ilk kez bu kadar yaklaştığı anlamına geliyor. AfD'nin tek başına iktidar olabilmesi için üç sandalye daha kazanması gerekiyor. Ana akım partiler AfD ile koalisyon kurma niyetinde değil, ancak AfD azınlık hükümeti kurmayı deneyebilir.

Seçim yenilgisinin ardından Merz sert bir açıklama yaptı ve Rusya ile ilişkileri yeniden kurmak isteyen AfD'yi "yıkıcı bir güç" olarak nitelendirdi. Merz, AfD'nin göç politikasını nitelikli işçilere yönelik "etnik temizlik" olarak değerlendirdi. AfD, Merz'in sözlerine karşı hakaret davası açtığını duyurdu ve iddiaları "asılsız" ve "iğrenç" olarak nitelendirdi.

Eyalet başbakanlarından istikrar mesajı

Şansölyenin sert iletişim tarzı ve kişisel popülerliğinin düşük olması, hem Almanya hem de CDU liderliği için uygunluğu konusunda soru işaretleri yaratıyor. Son Bild anketine göre halkın yalnızca yüzde 14'ü Merz'i görev için doğru isim olarak görüyor.

CDU'lu sekiz eyalet başbakanı ortak açıklamalarında, "Almanya'nın siyasi ikliminin şu anda her zamankinden daha fazla istikrara ihtiyacı var" ifadesini kullandı. Schleswig-Holstein, Saksonya, Hessen, Renanya-Palatinate, Saksonya-Anhalt, Türingiya, Berlin ve Kuzey Ren-Vestfalya eyalet başbakanları, "Ülkemiz, Federal Meclis'te kendi çoğunluğuna sahip istikrarlı ve etkili bir federal hükümete ihtiyaç duymaya devam edecek" dedi.

Açıklama, Bavyera Başbakanı ve CDU'nun kardeş partisi CSU lideri Markus Söder'in Merz'e destek vermesinin ardından geldi. Reuters haber ajansına konuşan ismi açıklanmayan bir parti kaynağı, CDU yetkililerinin pazar günü Berlin ve Mecklenburg-Batı Pomeranya'da yapılacak eyalet seçimlerinin sonuçlarına partinin yanıtını koordine etmek için toplanacağını söyledi. AfD'nin bu eyaletlerde oy oranını daha da artırması, CDU'nun ise daha fazla kayıp yaşaması bekleniyor.

Anketlere göre başkent Berlin'de yarış Saksonya-Anhalt'a kıyasla çok daha dengeli. CDU ile Sol Parti (Die Linke) birincilik için yarışırken, AfD ve Yeşiller yakından takip ediyor. Mecklenburg-Batı Pomeranya'da anketler AfD'yi sosyal demokrat SPD'nin önünde gösteriyor, ancak partinin tek başına iktidar olması için gereken çoğunluğa ulaşması zor görünüyor.

Merz için en kötü senaryo, CDU'nun Berlin'de iktidarı kaybetmesi ve Mecklenburg-Batı Pomeranya parlamentosunda yer alacak kadar oy alamaması. Almanya'da görev süresi ortasında lider değiştirme geleneği İngiltere'ye kıyasla yaygın değil. Merz teorik olarak istifaya zorlanabilir veya gensoruyla karşılaşabilir, ancak bu olasılık zayıf görülüyor.

CDU içinden henüz kimse Merz'e karşı aday olacağını açıklamadı. Ancak liderliğiyle ilgili tartışmalar, Söder, Kuzey Ren-Vestfalya Başbakanı Hendrik Wüst ve Federal İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt gibi isimlerin potansiyel halef olarak anılmasına yol açtı.

Merz, resmen şansölye olmadan önce 500 milyar euroluk (yaklaşık 547 milyar dolar) savunma altyapısı fonu için destek toplamayı başarmıştı. Açık sözlü tarzı ve Avrupa güvenliğine odaklanması uluslararası alanda takdir kazandırdı. Ancak CDU liderliği için üç denemeye ihtiyaç duydu ve SPD ile koalisyon anlaşması sayesinde yeterli oya sahip olmasına rağmen ilk şansölye oylamasını kaybetti. Bu, savaş sonrası Almanya'da bir ilkti.