Ağustos 2026, kaydedilen en sıcak ay olarak tarihe geçti

Bilim insanları tarafından yapılan açıklamaya göre Ağustos 2026, küresel olarak kaydedilen en sıcak ay oldu. Küresel sıcaklıklar sanayi öncesi seviyelerin 1,65 derece üzerine çıktı. Avrupa Birliği'nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi'ne göre Ağustos 2026, Temmuz 2023 ile birlikte kaydedilen en sıcak ay olarak zirveyi paylaştı. Deniz yüzeyi sıcaklıkları da Ağustos ayı için kaydedilen en yüksek seviyelere ulaştı.

Bu sıcaklıklar, yaklaşan El Niño hava sisteminin etkisi tam olarak hissedilmeden önce kaydedildi. El Niño, Pasifik üzerindeki rüzgar değişimlerinin okyanus sıcaklıklarını artırması ve atmosfere büyük miktarda ısı aktarmasıyla ortaya çıkan, dünya genelinde sel, kuraklık ve sıcak hava dalgalarına yol açan doğal bir olaydır. Bu yılki El Niño'nun, iklim kriziyle güçlenmiş haldeyken kayıtlardaki en yoğun El Niño olabileceği tahmin ediliyor. Sistemin yıl sonuna doğru tam gücüne ulaşması bekleniyor.

Bilim insanlarından uyarı

Imperial College London'da iklim bilimi profesörü olan Friederike Otto, "El Niño sıcaklığı artırmaya başlasa da asıl itici güç, fosil yakıtları durmaksızın yakmamız olmaya devam ediyor. İklim değişikliği her El Niño'yu daha sıcak hale getiriyor ve kömür, petrol ve gaz yakmayı bırakmadığımız sürece bu rekor kıran aylar gelmeye devam edecek" dedi.

Ağustos ayındaki aşırı sıcaklığın etkileri dünya genelinde hissedilmeye devam ediyor. Yıkıcı orman yangınları, ürün kayıpları, sıcak hava dalgalarına bağlı ölümler, ulaşım ile iş ve kamu hizmetlerinde aksamalar yaşandı. Daha küçük hasatların yurt içi piyasalara ve ithalata etkisiyle gıda fiyatlarındaki enflasyonun daha da artması bekleniyor.

BM İklim Şefi Simon Stiell, yaz aylarının ekonomik ve sosyal hasarının hâlâ sayılmakta olduğunu belirterek şunları söyledi: "Aşırı sıcaklar milyonları öldürdü, trilyonlara mal oldu, ulaşım ve sağlık sistemlerini vurdu, gıda gibi temel ev ürünlerinin fiyatlarını yükseltti. Kanıtlar tartışmasız: Bu, insanlığın fosil yakıt bağımlılığının ve yakıtladığı küresel iklim krizinin tırmanan bedelidir." Stiell, hükümetleri temiz enerjiye daha hızlı geçiş yapmaya, ormanları ve okyanusları korumaya ve iklime dayanıklılık oluşturmaya çağırdı.

1,5 derece eşiği ve kuraklık

Sıcaklıklar sanayi öncesi seviyelerin 1,5 derece üzerine çıksa da, 2015 Paris iklim anlaşmasında belirlenen bu eşiğin ihlal edildiği kabul edilmesi için bu yüksek seviyelerin birkaç yıl sürmesi gerekiyor. BM yine de bu ay yaşanan "aşımı" kabul etti ve bunu telafi etmek için atmosferden büyük ölçekli karbondioksit uzaklaştırılmasına ihtiyaç duyulacağını bildirdi.

Copernicus Dünya gözlem uydu servisinden alınan veriler, Batı ve Orta Avrupa ile İskandinavya ve Güneydoğu Avrupa'nın bazı bölgelerinde yaz boyunca normalden çok daha kurak koşullar yaşandığını doğruladı. Dünya genelinde ABD'nin güneyi, Meksika'nın kuzeyi, Kanada'nın bazı bölgeleri, Mağrip, Afrika Boynuzu'nun bir kısmı, Sibirya, Orta Asya'nın büyük bir bölümü, Çin, Güney Amerika, Güney Afrika ve Kuzey Avustralya da ortalamanın altında yağış aldı.

Sıcaklıklar 1,5 derece eşiğinin üzerine daha fazla çıktıkça, sıcaklıkları çok daha yükseğe taşıyabilecek ve Arktik buz örtüsü ile Amazon yağmur ormanları gibi iklim sisteminin kilit dengeleyicilerini geri döndürülemez biçimde bozabilecek gezegensel "devrilme noktalarına" ulaşma olasılığı da artıyor. Çevre yardım kuruluşu WWF UK'nin iklim baş danışmanı Ruth Fuller, "Bu yıl rekorlar dört bir yanda kırıldı, doğal sistemlerin devrilme noktalarını aştıktan sonra geri döndürülemez biçimde değişme riskini artırıyor" dedi.

Copernicus servisini işleten Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi'nin iklim strateji lideri Samantha Burgess ise "Ağustos 2026 küresel iklim kayıtlarında dikkat çekici bir aydı. Hem en sıcak Ağustos hem de kaydedilen en sıcak ay oldu; küresel sıcaklıklar sanayi öncesi seviyelerin 1,65 derece üzerine çıkarak 1,5 derecenin üzerine dönüşü işaret etti" değerlendirmesinde bulundu. Burgess, rekor küresel deniz yüzeyi sıcaklıkları ve Batı Avrupa'nın kaydedilen en sıcak yazıyla birleşen bu gözlemlerin, iklim değişikliğinin atmosfer ve okyanuslarda aşırılıkları nasıl tetiklediğini gösterdiğini ekledi.