ABD'nin petrol başkenti Teksas'ta güneş enerjisi patlaması

ABD'nin en büyük petrol üreticisi olan Teksas, bu yıl Kaliforniya'yı geride bırakarak ülkenin en büyük güneş enerjisi üreticisi haline geldi. Federal verilere göre geçtiğimiz yılın mart ayında ilk kez güneş enerjisi, kömürden daha fazla elektrik üretti.

Güneybatı Teksas'taki Uvalde kenti yakınlarında çiftçilik yapan 67 yaşındaki Steve Cargil, 1953'ten bu yana ailesine ait olan arazisinin yaklaşık dörtte birini, yani 600 dönümünü OCI Energy adlı şirkete kiraladı. Şirket burada geniş bir güneş enerjisi santrali kurdu.

Cargil, bu kira sözleşmesinden yılda 200 bin dolar (yaklaşık 150 bin sterlin) gelir elde ediyor. Bu gelir sayesinde kuraklık dönemlerinde çiftliğini ayakta tutabiliyor, sulama kotasını halen ektiği arazilere yoğunlaştırabiliyor ve dizel ile gübre fiyatlarındaki artışlardan endişelenmeyi bıraktı. Cargil, "Bu hayatımı değiştirdi" diyor.

Neden Teksas'ta güneş enerjisi hızla büyüyor?

Teksas Güneş ve Depolama Birliği İcra Direktörü Mark Stover'a göre bu büyümenin iki temel nedeni var. Birincisi, güneş santrallerinin Teksas'ın diğer ABD eyaletlerinden bağımsız elektrik şebekesine bağlanmasının ucuz ve hızlı olması. İkincisi ise hızla artan nüfusun yarattığı yüksek elektrik talebi. 2015-2025 arasında Teksas nüfusu yüzde 15,8 arttı.

OCI Enerji Proje Geliştirme Başkan Yardımcısı James Scott, güneş teknolojisinin yıllar içinde ucuzladığını ve artık eyalette elektrik üretmenin en ekonomik yolu haline geldiğini belirtiyor. Scott, bir proje kurulduktan sonra elektrik fiyatının onlarca yıl sabitlenebildiğini, çünkü yakıtın yani güneş ışığının ücretsiz olduğunu söylüyor. Amazon ve Apple gibi büyük alıcıların bu uzun vadeli fiyat garantisini değerli bulduğunu ekliyor.

ABD Enerji Bilgi İdaresi verilerine göre yeni kömür santralleri elektriği megavat saati başına yaklaşık 90 dolara üretirken, OCI gibi şirketler 25 yıl boyunca megavat saati 40 dolardan elektrik satmayı teklif ediyor.

Çiftçiler için yeni gelir kapısı

Stover, sektörün tipik olarak 25-30 yıl süren ve her yıl değeri artan kira sözleşmeleriyle ailelere nesiller boyu gelir sağladığını belirtiyor. Bu gelir bazı çiftçilerin emekli olmasına, aile vakıfları kurmasına ya da çiftliklerini ayakta tutmasına olanak tanıyor. Stover, güneş santrallerinin Teksas topraklarının yüzde 0,15'inden azını kullandığını savunuyor.

Ancak güneş enerjisinin muhalifleri de var. Kuzeydoğu Teksas'taki Franklin County'de bir grup sakin, santrallerin yayılmasına karşı çıkıyor. Ailesi 1800'lerden beri bölgede toprak sahibi olan avukat BF Hicks, komşularının güneş şirketleriyle 30 yıllık sözleşmeler imzaladığını ve yüzyıllık meşe ağaçlarının buldozerlerle temizlendiğini anlatıyor. Bir güneş santralinin aile mezarlığının yanına kurulmasını "bu iş kişiselleşti" diye yorumluyor.

Emekli federal kolluk görevlisi David Truesdale ise Teksas yasalarına göre çevresel inceleme gerekmediğini belirtiyor. Truesdale, "Dünyayı kurtarmaya çalışırken onu yok ediyoruz" diyor ve birçok güneş santralinin yanına kurulan büyük lityum-iyon batarya ünitelerinin yangın riskine dikkat çekiyor. Her iki isim de itirazlarının siyasi olmadığını vurguluyor.

ABD Başkanı Donald Trump, güneş ve rüzgar enerjisini "çiftçileri yok eden" bir sektör olarak nitelendirerek yenilenebilir projelere yönelik vergi kredilerini geri çekme adımları attı. Ancak Trump'ın anket firması Fabrizio Lee and Associates'in şubat ayındaki araştırmasına göre Cumhuriyetçi seçmenlerin yüzde 68'i maliyetleri düşük tutmak için "fayda ölçeğinde güneş dahil her türlü elektrik üretiminin" gerekli olduğuna inanıyor.

Uvalde'ye dönen Steve Cargil, güneş santrali sayesinde çiftliğin finansal olarak güvence altına alındığını ve arazinin beşinci nesle kalabileceğini artık daha olumlu gördüğünü söylüyor. Babasının sık sık tekrarladığı bir sözü aktarıyor: "Akıllı olmaktansa şanslı olmak daha iyidir. Ve bu, sadece şanslı olduğum durumlardan biriydi."