ABD siyasetinde yaşlılık tartışması: genç adaylar neden az?

ABD'de kasım ayındaki ara seçimlerde 24. dönemi için yarışacak olan Cumhuriyetçi Hal Rogers, 1981'den bu yana Kentucky'nin 5. kongre bölgesini temsil ediyor. 88 yaşındaki Rogers, Temsilciler Meclisi'nin en uzun süre görev yapan üyesi konumunda. 1930'larda doğan Rogers, 80'li yaşlarında siyasete devam eden tek isim değil. ABD Başkanı Donald Trump, selefi Joe Biden ve Temsilciler Meclisi'ndeki Demokrat liderlikten ayrılan Nancy Pelosi de bu gruba giriyor. 93 yaşındaki Chuck Grassley ise hâlâ senatör.

Bu durum, özellikle son dönemde siyasetçilerin yaşı ve sağlığı konusunda hem Cumhuriyetçi hem de Demokrat çevrelerde tartışmaları yeniden alevlendirdi. Kimi çevreler yaş sınırı veya sağlık kontrolü getirilmesini öneriyor.

Genç adayların önündeki engeller

ABD, hükümetin çoğu yetişkinden belirgin şekilde daha yaşlı kişilerce yönetildiği "gerontokrasi" kavramıyla anılıyor. Uluslararası Parlamentolar Birliği'nin araştırmasına göre ABD, 45 yaş altı yasa koyucu oranı en düşük demokrasiler arasında yer alıyor.

3 Kasım'daki seçimlerde Kongre'ye girmek isteyen Z kuşağı adaylarından biri olan 27 yaşındaki Cumhuriyetçi Riley Owen, Utah'ta yeni oluşturulan ve uzmanlara göre Demokratlara eğilimli olabilecek bir bölgede yarışıyor. Ücretli doğum izni, kongre üyelerinin hisse senedi ticaretiyle ilgili kısıtlamalar ve çevre politikaları gibi konuları savunan Owen, kendisi gibi genç adayların karşılaştığı en büyük zorluğun ABD siyasetinde paranın belirleyici rolü olduğunu söylüyor.

Araştırmalar, bağışçıların genellikle görevdeki adayları tercih ettiğini gösteriyor. Owen'ın rakibi, daha önce Kongre'de görev yapmış 51 yaşındaki Demokrat Ben McAdams, Federal Seçim Komisyonu kayıtlarına göre ekim ortası itibarıyla 2,6 milyon doların (yaklaşık 1,9 milyon sterlin) üzerinde bağış topladı. Owen'ın topladığı bağış ise 150 bin dolar düzeyinde kaldı.

Owen, kendi neslinin teknolojinin yarattığı zorluklar gibi güncel siyasi konuları anlamak için özellikle uygun olduğunu savunuyor. Askeri subay ve Beyaz Saray politika analisti olarak görev yaptığını hatırlatarak genç adayların deneyimsiz olduğu yönündeki görüşlere karşı çıkıyor.

Seçmen profili ve parti sistemi

Kongre üyelerinin medyan yaşı zaman içinde yükseldi. Pew Araştırma Merkezi'nin analizine göre mevcut Kongre döneminin başında Temsilciler Meclisi üyelerinin ortalama yaşı 58, senatörlerin ortalama yaşı ise 65. ABD vatandaşlarının medyan yaşı ise 39.

Öte yandan oy verenlerin profili de genellikle daha yaşlı. Pew'e göre 2020 seçimlerinde oy kullanmayanların yüzde 25'i 18-29 yaş aralığındaydı. Dört yıl sonra bu oran yüzde 30'a çıktı. 2024'te 30 yaş altı seçmenler, oy kullanma hakkına sahip nüfusun yüzde 20'sini oluştururken, kullanılan oyların yalnızca yüzde 15'ini teşkil etti.

New York'taki Demokratik Sosyalistler örgütünün eş başkanı Grace Mausser, bu demografik eğilimlerin bazı konuların siyasette yeterince temsil edilmemesine yol açtığını savunuyor. Mausser, geçen yıl 34 yaşında New York'un 1892'den bu yana en genç belediye başkanı seçilen Zohran Mamdani'nin kampanyasında çalışmıştı. Ona göre bir siyasetçinin uzun süre görevde kalması tek başına sorun değil; asıl sorun, kişinin siyasi kurumun diline ve fikirlerine fazla alışarak yeni düşüncelere kapalı hale gelmesi.

Londra Üniversitesi Royal Holloway'den James Sloam ise gençlerin siyasetten uzak durmasının nedenleri arasında Kongre üyeliği için getirilen asgari yaş şartlarını gösteriyor. ABD'de senatör olmak için 30, temsilci olmak için 25 yaşını doldurma zorunluluğu var. Sloam, gençlerin siyasete yeterince katılmamasının onların temsilci olmasını da engellediğini belirtiyor.

Uzmanlar, yaşın tek başına bir yeterlilik veya yetersizlik göstergesi olmadığını vurguluyor. Virginia Commonwealth Üniversitesi'nden gerontoloji profesörü Tracey Gendron, yaşlanmanın her zaman gerilemeyle eş tutulmasının doğru olmadığını, 45 yaşındaki bir kişinin de görev için gerekli bilişsel yetkinlikten yoksun olabileceğini söylüyor.